Tramongeluk Rijswijk mede veroorzaakt door onduidelijke voorrangsregels

RIJSWIJK - Onduidelijke voorrangsregels zijn de oorzaak van het tramongeluk in Rijswijk op 2 maart 2014. Dat blijkt uit onderzoek van de Inspectie Leefomgeving en Transport (ILT).
Bij de botsing tussen twee trams op de kruising Vrijenbanselaan-Broekmolenweg raakten negentien reizigers gewond, waaronder vier ernstig en één zeer ernstig. Beide trams ontspoorden en raakten zwaar beschadigd. Volgens de ILT heeft bij de inrichting van de kruising de doorstroming voorrang gekregen boven de veiligheid.
Uit het onderzoek blijkt dat de bestuurder van tram 19 te snel heeft gereden en onvoldoende heeft geremd om een botsing met tram 1 te voorkomen. De botsing is hiervan het directe gevolg.

Voorrangregels te moeilijk

Een aantal andere oorzaken heeft bijgedragen aan het ongeluk. Vooral de kwetsbaarheid van het kruispunt heeft een rol gespeeld. De kruising was voorzien van een wit knipperend tram- en buslicht dat het OV toestemming geeft om gelijktijdig de kruising te passeren. Verkeersregels bepalen wie dan voorrang heeft. In de praktijk bleken die regels te moeilijk en kreeg de tram die het eerste de kruising op reed voorrang. Snelle doorstroming was belangrijker dan veiligheid, volgens ILT.
De ILT stelt ook dat HTM haar eigen veiligheidszorgsysteem niet volledig heeft nageleefd. Zo heeft HTM bijvoorbeeld geen maatregelen getroffen toen bestuurders aangaven het witte knipperlicht te willen laten vervangen door vast wit.

Uitzicht belemmerd

Verder heeft het uitzicht van de bestuurders een rol gespeeld in de botsing. Begroeiing, bebouwing en een geluidswal belemmerden het onderlinge uitzicht van de trams.
De ILT heeft de resultaten van het onderzoek besproken met vertegenwoordigers van de HTM, de gemeente Rijswijk en Metropoolregio Rotterdam Den Haag (MRDH). HTM heeft direct een tijdelijke snelheidsbeperking ingesteld voor trams die de bewuste kruising naderen.

Andere verkeerssituaties beoordeeld

Op verzoek van HTM heeft de gemeente het ook onmogelijk gemaakt dat trams de kruising gelijktijdig kunnen passeren. Ook bij enkele tientallen andere verkeerssituaties worden de voorrangregels beoordeeld. Indien nodig wordt gemeenten gevraagd de verkeerssituaties aan te passen. HTM heeft ook in samenwerking met verschillende gemeenten begroeiing gesnoeid, onder meer op de kruising Vrijenbanselaan-Broekmolenweg.
Het onderzoeksrapport is maandag naar de Tweede Kamer gestuurd. De ILT brengt de signalen van dit rapport ook onder de aandacht van andere vervoersbedrijven en overheden met stadstramlijnen.

Reactie HTM

De HTM laat in een reactie weten dat het ongeval veel impact heeft gehad. De aanleg van het tracé is echter zorgvuldig gebeurd en het traject en de tram zijn door alle keuringen gekomen. Het stuk waar het ongeluk gebeurde staat niet als risicovol bekend volgens de HTM. Het ongeluk was een trieste samenloop van omstandigheden, veiligheid staat altijd voorop, maar het uitsluiten van alle risico's bestaat helaas niet. Wel zijn er na het ongeluk zaken aangepast: het witte knipperlicht van tram 19 is vervangen door een vast wit licht en de beplanting is gesnoeid om het zicht te verbeteren.