Instellingen

Het is code geel, maar wat betekenen die codes eigenlijk?

Een ongeluk door gladheid in Delft
Een ongeluk door gladheid in Delft © ANP

DEN HAAG - Code geel, oranje, rood, het lijkt bijna iedere dag wel raak. Als het niet regent, is het wel glad, en als het niet glad is, waait het hard. Maandag is ook weer code geel afgegeven. Het KNMI waarschuwt voor gladheid. Maar wat betekenen die codes eigenlijk?

Een hoop mensen vinden de waarschuwingen irritant. Stefan bijvoorbeeld. Zijn bericht op Twitter doet wat sarcastisch aan. 'Die code-geel-gladde-killer-ochtend-des-doods hè... bij jullie wél?!', zegt hij. Ook veel strandtenteigenaren zijn niet blij met de waarschuwingen.

', zeggen ze.

Toch komen de waarschuwingen van het KNMI niet uit de lucht vallen. 'Het KNMI stemt de criteria voor code geel, oranje en rood zo goed mogelijk af op de verwachte impact', is te lezen op de website. Toch is er lang niet altijd iets aan de hand als er een waarschuwing wordt afgegeven. Dat komt omdat het niet zeker is of er gevaarlijk weer aankomt. Bij code geel is de kans 'minstens 60 procent' dat het daadwerkelijk tot gevaarlijk weer komt.

De verschillende waarschuwingen op een rij (Bron: KNMI)

  • Code groen = geen bijzonderheden. Bij code groen is er geen bijzonder weer waarbij kans is op gevaarlijke weersituaties.


  • Code geel = wees alert. Er is mogelijk kans op gevaarlijk weer. Dit zijn weersituaties die in Nederland vaak voorkomen waarbij het raadzaam is op te letten, met name als men onderweg is. Code geel kan 48 uur voordat het weerfenomeen optreedt, worden uitgegeven. De zekerheid is minstens 60 procent.


  • Code oranje = wees voorbereid. Er is grote kans op gevaarlijk of extreem weer waarbij de impact groot is en er kans is op schade, letsel of veel overlast. Dit kan heel lokaal zijn. Code oranje kan 24 uur van tevoren worden afgegeven als de kans op extreem weer 60 procent of meer is.


  • Code rood = onderneem actie. Dit is een echt weeralarm waarbij extreem weer een grote impact op de samenleving heeft. De weersituatie kan zoveel schade, letsel en overlast veroorzaken dat het maatschappij-ontwrichtend kan zijn. Dit kan heel lokaal zijn. Code rood wordt op zijn vroegst 12 uur afgegeven voordat het weerfenomeen zich voordoet.


Wanneer is het dan code geel of oranje?

Het komt wel eens voor dat het moment van waarschuwen verandert. Zo was het voor 2015 zo dat er code geel afgegeven werd als er meer dan 30 millimeter regen in een uur zou gaan vallen. Dat is bijgesteld naar 50 millimeter per uur. 'Omdat er bij meer dan 50 millimeter een relatie met wateroverlast is aangetoond', aldus het KNMI.

Ook verschilt het moment van waarschuwen voor verschillende delen van het land. Bij harde wind bijvoorbeeld komt er voor grote delen van het land een waarschuwing als er windstoten van meer dan 75 kilometer per uur worden gemeten. Maar onze regio kan meer hebben. Bij kustprovincies geldt er pas een waarschuwing bij stoten van 90 kilometer per uur en ook in de winter is er dan pas code geel.

Code rood

Code geel en code oranje zijn beide waarschuwingen. Het wordt anders bij code rood. Dan is er sprake van een weeralarm. Deze wordt alleen in zeer bijzondere omstandigheden afgegeven en komt samen met een impactanalyse. Er komt alleen een weeralarm als er in ieder geval een kans van 90 procent is dat de 'verwachte weerssituatie optreedt'.

Benieuwd wanneer er precies code geel of code oranje wordt afgegeven? Bekijk de tabel: