Al die leegstaande Haagse kerken, wat moeten we er eigenlijk mee?

DEN HAAG - Zondag naar de kerk gaan is in de meeste gezinnen allang geen vanzelfsprekendheid meer. De ontkerkelijking zorgt ervoor dat steeds meer kerken leeg komen te staan en dat kost de kerkbesturen veel geld. Zij willen van de gebouwen af. Maar omwonenden hebben de soms karakteristieke gebouwen in hun hart gesloten en vechten te vuur en te zwaard voor hun kerk.

De Valkenboskerk op de hoek van de Zuiderparklaan en de Loosduinsekade is de laatste kerk die verdedigd wordt door buurtbewoners. Ze komen zelf al lang niet meer in de kerk maar het aangezicht van het imposante bouwwerk betekent voor sommige bewoners veel. 'Als de Valkenboskerk gesloopt wordt, dan breekt mijn hart', zei een buurvrouw van de kerk donderdagavond tijdens een commissievergadering van de Haagse gemeenteraad.

De sloopkogel is het lot dat de kerk mogelijk te wachten staat. De Protestantse Kerk Den Haag (PGG) heeft een geïnteresseerde koper gevonden die het gebouw zal slopen en er tientallen nieuwe woningen neer zal zetten. Het kerkgenootschap heeft de inkomsten hard nodig voor het behoud van andere kerken, zei kerkrentmeester Oosterheert van PGG in de commissievergadering.

Alternatief plan

Bewoners zien de nieuwbouwplannen helemaal niet zitten en hebben een alternatief plan gemaakt waarbij de kerk behouden blijft en er kluswoningen in het gebouw komen. 'Een kerk heeft een maatschappelijke waarde in een wijk', zei Anja Voskuil van het actiecomité Valkenbos Blijft!. 'Wij hebben niets met zo'n geel appartementencomplex. Het is betekenisloos.'

De discussie over de Valkenboskerk staat niet op zichzelf. In totaal veertien protestantse en katholieke kerken worden door de kerkbesturen afgestoten omdat ze leeg staan. De gemeente probeert zoveel mogelijk kerken te behouden door een standaard proces te doorlopen.

Proces

'We kijken eerst samen met de kerkbesturen of er mogelijk een andere geloofsgemeenschap het gebouw wil kopen zodat de maatschappelijke functie hetzelfde blijft,' legt wethouder Joris Wijsmuller (HSP) uit. 'Als dat niet lukt proberen we het een andere functie te geven en als dat ook niet gaat dan kijken we naar mogelijkheden die de stad ook nodig heeft zoals nieuwe woningen en dan kan het nodig zijn om kerken te slopen.'  

De Theresiakerk aan de Apeldoornselaan staat bijvoorbeeld op de rol om gesloopt te worden voor nieuwbouw. De Bethelkerk aan de Händellaan is juist onlangs gered door omwonenden die een alternatief plan hebben gemaakt. Ook de Pauluskerk aan de Monseigneur Nolenslaan blijft bestaan en krijgt een nieuwe bestemming. In de kerk komen 21 appartementen waarbij veel oude kenmerken van de kerk in stand blijven.

Motie

Of het actiecomité Valkenbos Blijft! de Valkenboskerk kan redden is nog niet duidelijk. Volgens wethouder Wijsmuller is het bewonersinitiatief financieel niet onderbouwd en daarom niet haalbaar. Maar de gemeenteraad heeft er wel oren naar. Op 15 februari zal Groep de Mos tijdens een raadsvergadering een motie indienen waarin het behoud van de Valkenboskerk gegarandeerd moet worden. De kans is groot dat deze motie een meerderheid krijgt.

Deel dit artikel: