Plaagplant overwoekert Nederland vanuit Leiden

LEIDEN - Hij bezorgt de groenbeheerders in Nederland flinke kopzorgen: de Japanse duizendknoop. De plant groeit enorm snel en is ook nog eens heel moeilijk te bestrijden omdat de wortels zo dik, en sterk als kabels zijn. De exoot komt oorspronkelijk uit Japan, en Leiden heeft de twijfelachtige eer aan de basis te staan van de Europese uitbreiding van de plant.

Gerpieter Wilbrink houdt voor de gemeente Leiden in de gaten hoe de Japanse duizendknoop zich ontwikkelt in de stad. 'Kijk, je ziet hier hoe hard hij groeit', zegt Wilbrink, 'hier is de plant vier weken geleden gekortwiekt en hij staat nu alweer kniehoog.'

De plek langs het spoor bij het Haagwegterrein is slechts 1 van de 25 plaatsen waar de plant groeit in de stad. In totaal groeit er ongeveer een half voetbalveld in Leiden, en als de plant niet goed in toom wordt gehouden wordt dat snel meer. En onschuldig is de plant zeker niet, want de wortels gaan diep en overal doorheen.

Klimaatverandering

'Dit probleem hebben we nu een jaar of tien', zegt Wilbrink. 'Door de klimaatverandering voelt de plant zich hier prima thuis en wint hij steeds meer terrein.' Carla Teune, verbonden aan de Hortus in Leiden beaamt dat. 'Toen er nog koude winters in Nederland waren had de plant het veel moeilijker.'

Toch overleeft de Japanse Duizendknoop al sinds 1830 in Nederland. 'Toen nam Philipp von Siebold de plant mee uit Japan en vermoedelijk is dat deze plant die nu in de hortus te vinden is.' Von Siebold, nu in Leiden vooral bekend van het Japanmuseum Sieboldhuis, was een groot verzamelaar van onder meer Japanse planten.

Japanse voorwerpen

Hij woonde zes jaar als arts op het eilandje Deshima, de Nederlandse handelspost in Japan. Als arts mocht hij van het eiland af en Japanse patiënten bezoeken. Hij kreeg daarvoor geen geld, maar werd bedankt met huishoudelijke voorwerpen en kunst. Daarnaast verzamelde hij dieren, planten en zaden. 'Dus we kunnen wel stellen dat Von Siebold uiteindelijk verantwoordelijk is voor de problemen die we nu met de plant hebben', zegt Teune, 'maar dat heeft hij toen natuurlijk nooit beseft.'

LEES OOK: 'Gooi je aquariumplanten niet in de sloot'