Coronavirus: Johan Remkes roept Hagenaars op om elkaar veilige ruimte te gunnen

REGIO - Het aantal doden door het coronavirus in Nederland is gestegen naar 5788. Het aantal positief geteste mensen staat op 44.888. Volg al het nieuws rond het coronavirus in ons liveblog.

De belangrijkste punten van dit moment:

  • Het sterftecijfer lag vorige week lager dan normaal
  • Vrijdag meldde het RIVM 13 overleden coronapatiënten sinds donderdag
  • Het aantal coronapatiënten op intensive cares is gedaald tot 252
  • Onderzoek wijst uit dat afstand houden steeds minder goed lukt
  • Het uitstellen of anders vormgeven van verkiezingen wordt niet uitgesloten

Wil je teruglezen wat er donderdag allemaal in het nieuws was rond het coronavirus? Dat vind je hier.

Oproep Remkes: 'Gun elkaar veilige ruimte in de stad'

Burgemeester Johan Remkes roept de Hagenaars op om komend weekend op te letten. Naar aanleiding van de drukte in de stad tijdens Hemelvaartsdag vraagt de burgemeester aan de inwoners om rekening met elkaar te houden. 'Het is aan ons allemaal om ervoor te zorgen dat we de beschikbare ruimte, zoals in de binnenstad, veilig gebruiken en ook anderen die veilige ruimte gunnen.'

Inburgeringsexamens worden 15 juni hervat

Het kabinet wil dat de inburgeringsexamens en het staatsexamen Nederlands als tweede taal op 15 juni weer worden hervat. Sinds medio maart waren alle toetslocaties gesloten in verband met de uitbraak van het coronavirus. De uitvoeringsorganisatie DUO is druk bezig met de voorbereidingen van de hervatting, waarbij rekening moet worden gehouden met de RIVM-richtlijnen zoals 1,5 meter.

Avifauna 30 mei weer open

Vogelpark Avifauna opent op zaterdag 30 mei de deuren weer voor publiek. Vanwege alle coronamaatregelen kan een beperkt aantal bezoekers tegelijk in het vogelpark aanwezig zijn. Vanaf vrijdag 29 mei is het mogelijk om online een kaartje te kopen in een bepaald tijdslot. Bij binnenkomst ontvangen bezoekers een gekleurd armbandje. 'Dit armbandje geeft aan welk programma je hebt en geeft je dan ook toegang tot de speeltuin en vogeldemonstratie', meldt het vogelpark op haar website. De voederpraatjes gaan voorlopig niet door, ook is het niet mogelijk om de lori's te voeren.

Gemeente Zoetermeer brengt belijning aan in Stadshart

Aantal coronapatiënten op ic weer gedaald

Het aantal coronapatiënten op intensive cares is gedaald tot 252, meldt het Landelijke Coördinatiecentrum Patiënten Spreiding (LCPS). Dat zijn er drie minder dan donderdag. Er liggen daarnaast 481 patiënten op de intensivecareafdelingen met andere aandoeningen dan Covid-19. Dat zijn er 46 minder dan woensdag.

Voorzitter Ernst Kuipers van het Landelijk Netwerk Acute Zorg: 'De tragere daling is vermoedelijk gerelateerd aan het weekendrooster tijdens Hemelvaart, waarbij ontslag van de ic gemiddeld later op de dag optreedt. We verwachten dat de daling verder door zal zetten richting de 150, medio volgende week.'

HTM: nóg beter om mondkapje al tijdens het wachten op te doen

Vervoersbedrijf HTM bereidt zich voor op de hervatting van de volledige dienstregeling op 1 juni. Reizigers moeten in de bus en tram dan verplicht een mondkapje dragen, 'maar nóg beter is het als zij het kapje ook al tijdens het wachten op de halte opdoen', laat HTM weten. Vanaf 1 juni stoppen de trams en bussen niet meer automatisch bij elke halte, maar moeten reizigers zelf weer op de stopknop drukken. De voertuigen en de contactpunten worden extra schoongemaakt. Reizigers mogen nog niet instappen bij de voorste deuren van de bussen en de rood-beige trams.

Na de test met bestickering op de drukke haltes Spui en Rijnstraat, waarmee reizigers worden geholpen om voldoende afstand tot elkaar te houden, heeft HTM besloten om dit op meer drukke haltes te doen. 'Met het doorvoeren van bovenstaande maatregelen en de maximale inzet van onze voertuigen, vertrouwen wij erop de komende tijd, samen met onze reizigers, zo goed en veilig mogelijk OV te kunnen bieden. Met elkaar kunnen we er voor zorgen dat onze trams en bussen ten minste beschikbaar blijven voor hen die ervan afhankelijk zijn. HTM vraagt daarom haar reizigers de richtlijnen van de Rijksoverheid te volgen, waar mogelijk een reis uit te stellen, de drukte te mijden en ook gebruik te maken van andere vervoermiddelen. Oftewel, wees welkom, maar reis verantwoord.'

Universiteit Leiden stapsgewijs open voor onderwijsactiviteiten

De Leidse universiteit gaat langzaam de deuren openen voor onderwijsactiviteiten. Vanaf 1 juni kunnen promoties weer worden gehouden met een beperkt aantal fysieke aanwezigen. Maximaal twintig personen kunnen hierbij aanwezig zijn.

Vanaf 15 juni kunnen studenten terecht die onderwijsactiviteiten volgen die lastig online kan worden gevolgd. De universiteit geeft hierbij voorrang aan afstudeerders, practica, tentamens en mentoring van kwetsbare studenten. Eerder werd al bekend dat de universiteit verwacht dat het komende collegejaar de meeste college's digitaal worden gegeven.

Dodental coronavirus stijgt met 13 naar 5788

Het officiële aantal doden door het coronavirus in Nederland is gestegen naar 5788. In de afgelopen 24 uur heeft het Rijksinstituut voor Volksgezondheid en Milieu (RIVM) dertien nieuwe meldingen van sterfgevallen binnengekregen. Het werkelijke aantal doden ligt hoger, omdat niet iedereen wordt getest. Bovendien worden sterfgevallen soms pas na enkele dagen doorgegeven.

In Nederlandse ziekenhuizen zijn negen nieuwe patiënten opgenomen vanwege het coronavirus, waarmee dat aantal stijgt naar 11.649 mensen die zijn opgenomen (geweest). Ook die gegevens komen soms wat later binnen.

Partijen boos dat kabinet uitstel verkiezingen niet uitsluit

Dat het kabinet niet uitsluit dat de komende verkiezingen wegens de coronacrisis moeten worden uitgesteld, valt verkeerd bij een flink deel van de Tweede Kamer. Onder andere PvdA en PVV willen opheldering, al benadrukt verantwoordelijk minister Kajsa Ollongren dat juist alles erop gericht is om de verkiezingen te laten doorgaan. 'Mensen moeten hun stem kunnen laten horen, juist in een crisis', twittert PvdA-Kamerlid Attje Kuiken. 'Van uitstel kan geen sprake zijn.' Thierry Baudet van Forum voor Democratie noemt het 'een grof schandaal' dat de regering uitstel "überhaupt overweegt". PVV-leider Geert Wilders twittert in hoofdletters dat er wat hem betreft geen uitstel van de verkiezingen komt en ook de nieuwe partij van Henk Krol is kritisch.

Ollongren wijst erop dat ze slechts gaat uitzoeken of en hoe de komende herindelings- en Tweede Kamerverkiezingen mogelijk zijn als het coronavirus nog rondwaart. Ze gaat eerst navragen of stemlokalen zo kunnen worden ingericht dat kiezers er bijvoorbeeld 1,5 meter afstand kunnen bewaren. Mocht dat niet mogelijk blijken, dan 'kunnenandere opties worden overwogen'. De minister noemt uitstel van de verkiezingen en stemmen per post. De mogelijkheden voor dat laatste gaat ze onderzoeken. Uitstel van de verkiezingen is 'nu niet aan de orde', onderstreept Ollongren.

OM telt 207 misdrijven wegens corona

Het Openbaar Ministerie heeft in twee maanden 207 misdrijven in behandeling genomen die verband houden met het coronavirus. Het gaat vooral om hoesten of spugen richting agenten en andere mensen met een publieke taak, zoals bijzondere opsporingsambtenaren (boa's) of zorgmedewerkers. De verdachten beweerden in die gevallen besmet te zijn met het coronavirus.

Daarnaast zijn de afgelopen weken 7400 strafbeschikkingen opgelegd wegens overtredingen van de regionale noodverordeningen, bijvoorbeeld omdat mensen zich niet hielden aan afstandsregels, zich bevonden in een verboden gebied of omdat zij andere beperkende maatregelen niet naleefden.

Tot en met 10 mei zijn circa 18.200 coronaovertredingen bij het OM gemeld. De processen-verbaal worden eerst door het OM beoordeeld, alvorens een strafbeschikking in de vorm van een geldboete wordt opgelegd. Van dat aantal zijn circa 7.400 strafbeschikkingen uitgevaardigd. De rest moet nog worden beoordeeld of de processen-verbaal moeten nog worden aangevuld of verduidelijkt.

Scheidsrechter Kevin Blom deelt gele kaarten uit in Den Haag

Scheidsrechter Kevin Blom heeft de boel in het centrum van Den Haag in de gaten gehouden. Met zijn fluitje en kaarten op zak corrigeerde hij mensen die de anderhalve meter-regels negeerden.

Sterftecijfer vorige week lager dan normaal

Het sterftecijfer was vorige week voor het eerst in maanden lager dan normaal. Er overleden ongeveer 2850 mensen, zo'n 200 minder dan gebruikelijk is in deze tijd van het jaar. Daarmee lijkt een einde te komen aan een periode waarin het aantal sterfgevallen duidelijk hoger was vanwege het nieuwe coronavirus. Dat melden onderzoekers van het Centraal Bureau voor de Statistiek (CBS) en Rijksinstituut voor Volksgezondheid en Milieu (RIVM).

'Het is bekend dat na een periode van hogere sterfte vaak een periode van lagere sterfte - ook wel ondersterfte genoemd - volgt. Ook na de verhoogde sterfte tijdens de griepepidemie in 2018 was er een periode van ongeveer zes weken waarin de sterfte lager lag', aldus de onderzoekers.

De ondersterfte in week 20 betekent echter niet dat er geen mensen meer overlijden aan corona. In die week zijn 159 overleden COVID-19-patiënten aan het RIVM gemeld. Het uiteindelijke aantal kan zelfs nog hoger zijn omdat niet iedereen wordt getest op COVID-19.

Burgemeester Spies blij verrast met coronaversoepelingen

Het opheffen van het verbod op samenkomsten en het versoepelen van de bezoekregeling in verpleeghuizen en gehandicapteninstellingen zijn voor burgemeester van Alphen aan den Rijn, Liesbeth Spies, prettige verrassingen uit de coronavirus-persconferentie van minister-president Mark Rutte en zorgminister Hugo de Jonge eerder deze week.

Vanaf 1 juni is het aantal mensen dat in de openbare ruimte samen mag komen niet meer gelimiteerd tot drie. 'Dat maakt het voor ons een stuk makkelijker in de handhaving', zegt Spies in een interview met mediapartner Studio Alphen. Komende maandag al is het toegestaan dat bewoners van zorginstellingen, waar mogelijk, één vaste bezoeker mogen ontvangen. 'Dat vind ik erg goed nieuws. Het is voor de bewoners van instellingen maar ook voor hun naasten, heel fijn dat ze elkaar weer fysiek kunnen bezoeken.'

Verder had de persconferentie weinig verrassingen. Of het moet zijn dat er geen maximaal aantal personen tegelijk op een terras mag zitten. Binnenin horecagelegenheden geldt een maximum van dertig, buiten niet. 'Als gemeente hebben we de horeca collectief gevraagd om met plannen te komen voor de terrassen.' Tot en met woensdagavond konden de plannen ingediend worden, de besluiten neemt Spies na het weekend.

Stichting Leergeld helpt honderden leerlingen thuis onderwijs te volgen

Stichting Leergeld Leiden en Omstreken heeft sinds het sluiten van de scholen in maart meer dan driehonderd laptops aan gezinnen gegeven, die daar zelf de financiële middelen niet voor hebben. Dat meldt mediapartner Sleutelstad. Daardoor werd het voor vijfhonderd kinderen mogelijk om ook thuis onderwijs op afstand te volgen.

Mensen die zelf hulp nodig hebben of iemand kennen die hulp nodig heeft, kunnen terecht op de website van Stichting Leergeld Leiden en Omstreken. Daar kan ook de aanvraag voor een laptop worden ingediend.

Stichting Leergeld Leiden en Omstreken helpt kinderen in die in Leiden, Leiderdorp, Oegstgeest, Zoeterwoude, Teylingen, Lisse of Hillegom wonen. De ouders van deze kinderen hebben een laag inkomen, tot 120 of 130 procent van het wettelijk sociaal minimum. Het exacte percentage is afhankelijk van de woonplaats.

Kabinet: uitstel verkiezingen of briefstemmen niet uitgesloten

Het kabinet gaat onderzoeken of de verkiezingen van komend najaar en voorjaar kunnen doorgaan als het coronavirus dan nog niet is bedwongen. Minister Kajsa Ollongren (Binnenlandse Zaken) vraagt bij gemeenten na of stemlokalen wel ruim genoeg zijn om onderling anderhalve meter afstand te kunnen bewaren.

Ollongren sluit zelfs niet uit dat gemeentelijke herindelingsverkiezingen in de herfst en de Tweede Kamerverkiezingen van maart moeten worden uitgesteld. Al ziet ze nu geen reden om te denken dat dat nodig zal zijn en is die vraag 'nu niet aan de orde'. De Kamerverkiezingen zouden maximaal een jaar kunnen worden opgeschoven, schrijft de minister aan de Tweede Kamer.

Ook stemmen per brief is 'theoretisch denkbaar', aldus Ollongren. Maar dan moet er wel meer gebeuren om het stemgeheim te waarborgen. Ze gaat uitwerken of en hoe dat zou kunnen. De minister gaat eerst navragen of stemlokalen anders kunnen worden ingericht, zodat kiezers en stembureauleden zich kunnen houden aan de voorgeschreven afstand. Die regel blijft immers nog wel voor langere tijd van kracht, schrijft Ollongren.

Anderhalve meter afstand houden lukt de mensen steeds minder goed

De Nederlandse bevolking slaagt er steeds minder goed in de anderhalve meter afstand te bewaren. Het aantal mensen dat zegt dat 'anderen zelden of nooit binnen een straal van anderhalve meter komen' is flink afgenomen. Dat concluderen het RIVM, GGD GHOR Nederland en de regionale GGD'en op basis van een tweede gedragsonderzoek.

Vooral met familie en vrienden wordt het steeds minder nauw genomen met de anderhalve meter. 12 procent minder dan een maand geleden zegt zich aan de regels te houden met de mensen die ze liefhebben. Bij de omgang met collega's is een daling van 5 procent te zien en bij het boodschappen doen een daling van 9 procent. Er is ook een toename van 5 procent van het aantal mensen dat aangeeft het bewaren van de afstand moeilijk te vinden.

Het draagvlak voor de hygiënemaatregelen, het thuisblijven bij verkoudheidsklachten en het afstand houden, blijft met 90 tot 95 procent onveranderd hoog. In totaal werden van 7 tot 12 mei 53.000 mensen ondervraagd. Dat zijn dezelfde mensen die vorige maand meededen aan het onderzoek.

Ziekenhuizen hervatten reguliere zorg 'stap voor stap'

Ruim een maand na de piek van het aantal coronapatiënten op de IC hebben alle ziekenhuizen de reguliere zorg weer opgestart. Maar dat gaat langzaam: de meerderheid zit nog niet op de helft van de zorg die vóór de coronatijd werd verleend, blijkt uit een rondvraag van de NOS.

Sinds midden april ontstond er ruimte om weer zorg te bieden aan niet-corona-patiënten. De meeste ziekenhuizen zijn eind april, begin mei begonnen met het uitbreiden van de zorgverlening. Dit betekent dat er weer afspraken op poliklinieken worden ingepland en ook weer niet-spoedeisende operaties worden uitgevoerd. De acute zorg is nooit gestopt, benadrukken verschillende ziekenhuizen.

Maar het gaat langzaam, stap voor stap. Een kwart van de ziekenhuizen heeft pas een kwart van de reguliere zorg opgestart. Nog lang niet alle operatiekamers zijn in gebruik en er wordt op verschillende plaatsen nog steeds IC-zorg verleend buiten de IC-muren, ook al is het aantal patiënten op de intensive care flink gedaald. Poliklinieken worden weer geopend, maar draaien lang niet op volle kracht.

Nog altijd 500 basisschoolleerlingen zoek

Naar schatting vijfhonderd basisschoolleerlingen zijn sinds de scholen dichtgingen vanwege de coronacrisis nog altijd zoek. Dat meldt de Algemene Vereniging Schoolleiders (AVS) na een peiling onder duizend directeuren in het basisonderwijs en speciaal onderwijs.

Bij de sluiting van de scholen ging het nog om 5200 leerlingen. Scholen deden er volgens de AVS van alles aan om in samenwerking met leerplichtambtenaren de leerlingen te vinden. Zo zijn ze langsgegaan, zijn brieven gestuurd, is gebeld en zijn ouders van andere leerlingen ingezet, zegt een woordvoerder van de AVS. In veel gevallen lukte het leerlingen terug te vinden, aldus de vereniging.

Van de basisscholen heeft 97 procent nu alle leerlingen weer in beeld. Ruim 3 procent van de scholen heeft te maken met gemiddeld twee tot drie leerlingen waarmee geen contact is en waarvan de school dus niet weet waar ze zijn. 'Het gaat alleen over leerlingen die zijn ingeschreven op school. Op veel scholen betreft het meerdere kinderen uit één gezin', zegt AVS-vicevoorzitter Ingrid Doornbos.

NS gaat krimpen en verwacht 4,7 miljard omzetverlies

De NS gaat krimpen en heeft overheidssteun nodig om de gevolgen van de coronacrisis het hoofd te bieden. Het spoorbedrijf verwacht tot 2025 een omzetverlies van 4,7 miljard euro.

Dat heeft de raad van bestuur gezegd in een online personeelsbijeenkomst voor de 20.000 medewerkers, meldt de NOS. De NS kan veel minder reizigers vervoeren, ook vanwege een krimpende economie, veel thuiswerkers en alternatieven zoals de e-bike.

Het bedrijf gaat in gesprek met de ondernemingsraad en vakbonden en denkt erover om de komende vijf jaar 1,4 miljard euro te besparen. 'Dat is fors maar noodzakelijk. Daarbij moeten moeilijke keuzes gemaakt worden', stelt het bedrijf.

Reizigers hoeven niet te rekenen op veel duurdere kaartjes. 'NS wil en kan de verliezen niet afwentelen op de reiziger door de prijs van het treinkaartje te verhogen. NS wil zich juist tot het uiterste inspannen om de trein aantrekkelijk te houden.'

Haagse corona-opvang voor daklozen opent zonder daklozen

Den Haag heeft vanaf vrijdag een speciale opvang voor dak- en thuislozen met het coronavirus. Die staat naast het stadion van ADO Den Haag. Er zijn echter nog geen besmette daklozen om op te vangen. De locatie is ook beschikbaar voor daklozen met corona uit Leiden, Gouda en Delft, maar ook daar zijn die er niet.

Het coronadorp kan maximaal vijftig mensen opgevangen. Er zijn onder meer slaapruimtes en behandelzalen. De hele dag door zijn er verplegers en begeleiders op de opvang. Als de tijdelijke bewoners opgeknapt zijn, kunnen ze terug naar de noodopvang. Het dorp is een gezamenlijk initiatief van ADO en de organisatie Doneer een Dorp. De initiatiefnemer daarvan, ondernemer Martijn van Rheenen, was als tiener zelf thuisloos.

'Ziekte-uitval onder verpleeghuispersoneel neemt toe'

Nu mensen die in de zorg werken zich makkelijker kunnen laten testen op het coronavirus, piekt het ziekteverzuim onder personeel in verpleeghuizen. Steeds meer zorgprofessional testen positief en moeten thuisblijven totdat ze beter zijn. Daardoor is er een tekort aan zorgmedewerkers, zegt Conny Helder van branchevereniging van zorgorganisaties ActiZ in De Telegraaf.

Tijdens de eerste corona-uitbraak in maart viel er ook al veel personeel uit, stelt Helder, door ziekte, angst of uit voorzorg om besmetting te voorkomen. 'Toen hadden we geen beschermend materiaal en waren er geen testen op het virus, met als gevolg dat er locaties waren met wel 20 procent ziekteverzuim.'

Momenteel stijgt dat percentage volgens ActiZ met name in randstadssteden Amsterdam, Utrecht, Rotterdam en Den Haag. Helder: 'Dat kan zo van 6 naar 15 procent gaan. Veel testen betekent dat meer besmettingen worden gevonden. En ook al achterhalen we het virus graag; we kampen daardoor wel met een tekort. In Brabant gaat het iets beter, maar ook daar zien we nieuwe haarden. Bij de 46 zorginstellingen daar is het ziektepercentage nu 8 procent.'

Advies: veel en slim investeren om uit coronacrisis te komen

Om goed uit de coronacrisis te komen, is het belangrijk dat het kabinet investeert en steun en vertrouwen geeft aan bedrijven, sectoren en kwetsbare groepen. Het is daarbij belangrijk om publieke en private investeringen te blijven stimuleren. Ook moet Nederland meer samenwerken in Europa om tot een breed economisch en maatschappelijk herstel te komen.

Dat adviseert de Denktank Coronacrisis die op verzoek van het kabinet heeft gekeken hoe Nederland op een evenwichtige manier een herstart kan maken uit de lockdown. In de denktank zitten vertegenwoordigers van onder meer kennisinstituten, planbureaus en sociale partners, onder leiding van voorzitter Mariëtte Hamer van de Sociaal-Economische Raad (SER). In Nieuwsuur zei Hamer dat het belangrijk is te zoeken naar 'slimme investeringen' zoals duurzame en infrastructurele projecten.

De Tweede Kamer had aangedrongen op een maatschappelijk en economisch gerichte adviesclub. In de coronacrisis liet het kabinet zich tot nu toe voornamelijk adviseren door wetenschappers zoals virologen en medici. In de herstartfase is nog geen sprake van een vaccin of medicijn en zijn beperkende maatregelen nodig om het virus onder controle te houden. Die maatregelen hinderen nog steeds het herstel naar de situatie zoals die voor de coronauitbraak bestond.

Op Hemelvaartsdag op veel plaatsen te druk

Het was op Hemelvaartsdag in Nederland op een aantal plekken echt te druk. Maar op andere plaatsen was best nog ruimte, zo vindt Hubert Bruls, voorzitter van het Veiligheidsberaad. Hij waarschuwt dat mensen niet allemaal de van oudsher bekende plekken moeten opzoeken om te recreëren,'dat zal deze zomer echt anders zijn dan toen er nog geen coronacrisis was'.

'Als mensen niet snappen dat ze niet allemaal tegelijk naar dezelfde stranden, plassen en winkelcentra kunnen, dan krijgen we een zomer vol beperkingen', zo stelt hij. Hij bedoelt dan dat er 'net als donderdag steeds plekken worden afgesloten of ontruimd.' Waarnemend voorzitter Johan Remkes van de Veiligheidsregio Haaglanden riep mensen ook op zich aan de maatregelen te houden om verdergaande beperkingen voorkomen 'wanneer het straks écht zomer wordt'.

Meer over dit onderwerp:
CORONAVIRUS LIVEBLOG CORONA
Deel dit artikel: