Gevangenis Alphen versoepelt met bezoek en verlof

De nieuwe bezoekzaal met plexiglas
De nieuwe bezoekzaal met plexiglas © PI Alphen
ALPHEN AAN DEN RIJN - De Dienst Justitiële Inrichtingen (DJI) start vanaf dinsdag gefaseerd met het versoepelen van de coronamaatregelen. Bezoek en verlof voor gedetineerden worden op kleine schaal weer mogelijk. In drie gevangenissen, waaronder de penitentiaire inrichting in Alphen aan den Rijn, start een proef met bezoek achter plexiglas. 'Het lijkt nu wel een Amerikaanse film', zegt directeur Cees Niessen.
Gevangenen kunnen bezoek krijgen, waarbij fysiek contact wordt vermeden. Ze mogen één uur per week één bezoeker ontvangen. Op 13 maart kondigde de DJI preventieve maatregelen aan om besmetting met het coronavirus in de inrichtingen zo veel mogelijk te voorkomen. Sinds die tijd kunnen gedetineerden, tbs-gestelden en jeugdigen geen bezoek meer ontvangen en ook niet meer met verlof.
'Die maatregelen hebben effect', schrijft minister Sander Dekker in een brief aan de Tweede Kamer. Volgens hem zijn in het Nederlandse gevangeniswezen in totaal veertien gedetineerden besmet geraakt met het virus. In welke gevangenissen dat was, is niet bekendgemaakt. 'Inmiddels zijn ze allemaal vrij van het coronavirus', stelt Dekker. 'Er zijn geen jeugdigen besmet geraakt. Dit op een totaal van ruim 10.000 gedetineerden, tbs-gestelden, jeugdigen en vreemdelingen.'

Bezoek en verlof

Door de daling van het aantal besmettingen met het coronavirus in de samenleving worden maatregelen op verschillende plekken in Nederland versoepeld. Bij DJI ontstaat hierdoor de mogelijkheid om ook te versoepelen. 'Voor de veiligheid van medewerkers en gedetineerden, en om het risico op besmettingen in de inrichtingen zo klein mogelijk te houden, gebeurt dit in kleine stappen. Ook blijven de adviezen van het RIVM leidend', zegt de DJI.
Directeur Niessen legt uit wat er is veranderd. 'De bezoekersruimten zijn coronaproof gemaakt. Dat betekent dat iedereen altijd anderhalve meter afstand moet houden. Tussen de bezoeker en gedetineerden zijn schotten geplaatst. Omdat we hebben gemerkt dat dit het geluid verminderd, krijgen bezoekers nu een telefoon om met elkaar te bellen. Hierdoor ziet het er niet meer uit zoals we in Nederland gewend zijn, maar meer zoals we kennen uit Amerikaanse films.'

Skypen

Volgens Niessen is het belangrijk dat gedetineerden weer contact met het thuisfront kunnen hebben. 'Familie is heel belangrijk voor gedetineerden. Ik moet zeggen dat ze er de afgelopen maanden goed mee om zijn gegaan. We hebben ze als alternatief wel laten skypen met het thuisfront, maar fysiek contact is altijd beter. Daarom verdienen de gedetineerden complimenten voor hoe ze zich de afgelopen tijd hebben gedragen.'
Naast Alphen aan den Rijn wordt de proef met plexiglas ook in de penitentiaire inrichtingen in Veenhuizen en Arnhem uitgevoerd. 'In deze proef wordt nagegaan hoe bezoek ordentelijk en veilig kan verlopen in de anderhalvemeter-samenleving', stelt de minister. Bezoekers vullen voor het bezoek een vragenlijst in, zodat getoetst kan worden op signalen die kunnen wijzen op besmetting met het coronavirus.

Verlof belangrijk voor behandeling

Ook mogen gedetineerden in 'uitzonderlijke gevallen' weer met verlof, bijvoorbeeld voor een begrafenis. Het verlof mag maximaal twee uur per week plaatsvinden. 'Bezoek en met name verlof zijn een belangrijk onderdeel van de behandeling voor tbs'ers en jeugdigen', stelt de DJI. 'Verloven zorgen er voor dat zij veilig en gecontroleerd in de samenleving kunnen terugkeren. Daarom worden bezoek en verlof in alle tbs-klinieken en jeugdinrichtingen opgestart.'
Bezoek van reclassering, gemeenten en vrijwilligersorganisaties zal voorlopig zo veel mogelijk digitaal plaatsvinden. Bezoek van advocaten was al mogelijk en blijft zo.

Eventuele verdere versoepeling

Het opstarten van het bezoek en het verlof start dinsdag. Het verloop van die versoepeling en de landelijke ontwikkelingen worden door de DJI in de gaten gehouden. Als de versoepeling van de maatregelen geen nadelige effecten heeft op het aantal besmettingen, wordt bekeken of die kan worden voortgezet en een verdere versoepeling van de maatregelen mogelijk is. Hier wordt voor 16 juni een beslissing over genomen.
Als alles dan goed verloopt, is het doel om vanaf augustus gedetineerden in alle inrichtingen weer bezoek te laten ontvangen en ook meer dan één bezoeker. De verruiming van de genomen maatregelen moet 'stapsgewijs en verantwoord' plaatsvinden, zegt minister Dekker. 'Dat vergt ook een zorgvuldige aanpak. Ik realiseer me dat ik daarmee een noodzakelijk beroep doe op het geduld van justitiabelen ten behoeve van de veiligheid en de gezondheid.'