Deskundige: 'Behandelaars zagen psychose Thijs H. maar behandelden die niet'

Rechtbanktekening van Thijs H. en zijn advocaat Serge Weening
Rechtbanktekening van Thijs H. en zijn advocaat Serge Weening © Aloys Oosterwijk / ANP
DEN HAAG - De psychiater van het Pieter Baan Centrum (PBC) uitte dinsdag forse kritiek op de behandeling van Thijs H. Zo is zijn psychose lange tijd niet goed behandeld, zei hij op dag twee van het proces. 'De psychotische ontregeling is gezien maar werd niet opgepakt'. H. staat terecht voor drie moorden.
Volgens de deskundige lijdt H. aan een 'ernstige psychotische ontregeling met een lange aanloop'. Zo was hij al in september 2018 geestelijk aan het aftakelen. Maar twee maanden later, na een zelfmoordpoging zou hij pas weer gezien worden door deskundigen.
Daarna kreeg H. te weinig medicijn voor zijn psychose. 'Het had hooguit een dempende werking', zei de psychiater in de rechtbank. En later zelfs een verkeerd medicijn dat zijn psychotische klachten verergerde.

Alarmsignalen

Vervolgens zou H. heel lang niet goed behandeld zijn. De behandelaars zagen wel dat hij psychotisch was maar zetten een andere behandeling in, op bijvoorbeeld autisme. 'Ergens is in de loop van de tijd de rode vlag op de achtergrond geraakt', zei de psychiater van het PBC. Volgens de deskundige hadden andere behandelingen geen zin als de psychose niet werd aangepakt.
Ook was er onvoldoende zicht op H. Zo stelt de officier van justitie dat in de maanden in aanloop naar de eerste moord in het medisch dossier niks beschreven staat over het gedrag van H. Volgens de psychiater zijn 'alarmsignalen niet opgepakt'.

Metalmuziek

Thijs H. heeft bekend dat hij op 4 mei vorig jaar de 56-jarige Etsuko doodstak in de Scheveningse Bosjes. De vrouw had 30 messteken en haar pink was afgesneden. Drie dagen later stak hij twee mensen dood op de Brunssummerheide. H. werd een dag na de moorden in Limburg aangehouden. Volgens H. kreeg hij moordopdrachten via tv-series en kentekenplaten. Hij moest de moorden plegen anders zou zijn familie wat overkomen.
Aan het begin van de zitting dinsdag werd Thijs H. bevraagd door de officier van justitie over die series en de muziek die hij luisterde. H. luisterde naar metal, met volgens de officier van justitie 'bizarre songteksten'. H. deed dat om in de stemming te komen, zei hij: 'Ik moet ergens de moed vandaan halen.'

OM gelooft psychose niet

H. zegt dat hij in een psychose verkeerde toen hij het extreme geweld pleegde. Hij gebruikte destijds veel drugs en ging naar eigen zeggen gebukt onder wanen en angsten. Na zijn aanhouding is H. zeven weken geobserveerd in het PBC. 'Hij was toen lastig invoelbaar', legde de psychiater uit. Deskundigen van het centrum beschouwen H. als volledig ontoerekeningsvatbaar. Het OM zet daar vraagtekens bij.
Zo zette H. tijdens een van de moorden zijn telefoon uit. De deskundigen zeggen daarover dat hij dat deed onder invloed van zijn psychose. 'Binnen de verstoorde realiteit maak je een keuze: iemand kan in een waan zitten en niet gepakt willen worden door de politie.' Over het drugsgebruik zei de psychiater dat het 'uiterst onverstandig was', maar dat hij niet kon inschatten welke rol het precies had gespeeld.

Advies: tbs

De deskundigen adviseren tbs voor H. omdat zijn daden hem niet vallen aan te rekenen. Volgens de deskundigen handelde hij volledig onder druk van zijn psychose. 'Het is moeilijk om dat zelf te zien', zei de psychiater. 'Het is jouw werkelijkheid, en er is maar een werkelijkheid'. Bij sommige mensen zou het jaren duren voordat ze herkennen dat ze een psychose hebben. Ook zijn er geen aanwijzingen dat H. speelde of hij psychotisch was: 'Er zijn geen waarnemingen waargenomen voor simulatie.'
Het vermoeden bestaat dat de psychose bij H. veroorzaakt wordt door schizofrenie. 'Maar dat moet nog verder onderzocht worden'. Ook is het gevaar herhaling 'hoog'. Als de deskundigen klaar zijn dan komen de nabestaanden aan het woord.