Brandbrief aan Rutte: 'Verscherpt financieel toezicht dreigt voor alle gemeenten in Zuid-Holland'

REGIO - Het ging financieel al niet goed met verschillende gemeenten in onze regio en daar is de coronacrisis nu bovenop gekomen. Als het kabinet gemeenten niet in staat stelt om de financiƫle tekorten volledig te dekken, dan dreigt verscherpt financieel toezicht voor alle gemeenten in de provincie Zuid-Holland.

Provinciebestuurder Floor Vermeulen (VVD) van Zuid-Holland doet in een brandbrief een dringend beroep op premier Mark Rutte: neem op tijd, ruimhartige en voldoende maatregelen om de gemeenten in staat te stellen om de ontstane financiële tekorten volledig te dekken. Zo niet, dan 'moeten wij bezien hoe wij onze rol als financieel toezichthouder zinvol kunnen uitoefenen', schrijft Vermeulen namens het provinciebestuur.

Het houden van toezicht op de financiën van de gemeenten wordt gezien als kerntaak van de provincie en is vastgelegd in de Grondwet. Het verscherpt financieel toezicht houdt in dat een gemeente onder financieel toezicht komt van de provincie en voor grote uitgaven toestemming moet vragen aan de provincie. 'En dan zullen gemeenten ook moeten snijden in hun begroting', legt Vermeulen uit in Muijs in de Morgen op Radio West. 'Dat zou kunnen betekenen dat gemeenten moeten bezuinigen op bibliotheken of zwembaden.'

Provincie moet rol bezien

De provincie roept het kabinet op om tijdige en ruimhartige maatregelen te nemen, zodat deze 'offers' in de toekomst kunnen worden voorkomen. Vermeulen dreigt: 'Indien de maatregelen uitblijven om onze gemeenten structureel meer financieel perspectief te bieden, voorzien wij dat veel gemeenten er dit najaar buiten hun schuld niet in gaan slagen tot een sluitende begroting te komen.'

In dat geval moet de provincie dus bezien hoe de rol als financieel toezichthouder zinvol kan worden uitgeoefend. 'Wij zullen in die gevallen onze gemeenten zo veel mogelijk beleidsvrijheid geven naar eigen inzicht te handelen. Onverminderd zullen wij hen met raad en daad bijstaan, maar een strikt technische uitvoering van verscherpt ('preventief') toezicht door de provincie zou dan tot ongewenste situaties kunnen leiden.'

'Grote offers'

Een aantal gemeenten heeft het afgelopen jaar al 'grote offers' moeten brengen, doordat zij structureel geld tekortkomen. 'Voorzieningen als bibliotheken, verenigingen, sportclubs en sportterreinen, schoolgebouwen, de leefbaarheid van de openbare ruimte zijn juist in deze tijden voor lokale gemeenschappen van cruciaal belang. Voorkomen moet worden dat onze gemeenten nu worden gedwongen deze voorzieningen af te breken.'

De provincie kan zelf de gemeenten niet financieel bijspringen, stelt Vermeulen. 'Wij hebben nauwelijks financiële ruimte en zijn helaas niet in staat onze gemeenten in dit opzicht soelaas te bieden.' De provincie hield vorig jaar onderaan de streep 12,1 miljoen euro over. De teller van de algemene reserve van de provincie staat op 62,8 miljoen euro, zo bleek uit de jaarrekening.

Gesprekken gevoerd

Eind vorig jaar signaleerde de provincie al dat verschillende gemeenten in de regio vanwege hun tekorten in het sociaal domein op het strafbankje van de provincie dreigen te komen. Onder andere gemeenten als Den Haag, Zoetermeer, Leiden en Katwijk stelden in hun begrotingen vast dat er veel geld wordt besteed aan zorg; meer dan dat er aan vergoeding vanuit het Rijk binnenkomt.

De ministers Hugo de Jonge (CDA, Volksgezondheid, Welzijn en Sport) en toenmalig minister Raymond Knops (CDA, Binnenlandse Zaken en Koninkrijksrelaties) hebben overigens nooit op de eerdere brandbrief van de provincie gereageerd. Vermeulen zoekt het daarom nu hogerop, door minister-president Rutte een brief te sturen. 'Dan komt het bij de Ministerraad terecht, dus bij het gehele kabinet', weet Vermeulen. Zo hoopt hij dat het Rijk nu wel actie onderneemt - of op zijn minst een reactie krijgt.

LEES OOK: Provincie stuurt brandbrief naar kabinet: 'Grote zorgen over financiën gemeenten'

Deel dit artikel: