Instellingen

Mogelijk raadsenquête naar bouw Haags cultuurpaleis Amare

Impressie Amare
Impressie Amare © Zuiderstrandtheater / Amare

DEN HAAG - In de Haagse gemeenteraad gaan steeds meer stemmen op om een raadsenquête te houden naar de bouw van het cultuurpaleis Amare. 'Zo kunnen wij een hoop helderheid verschaffen aan de inwoners van de stad', aldus raadslid Arjen Dubbelaar van Hart voor Den Haag, de grootste partij in de raad. Ook PVV, SP en Partij voor de Dieren spraken zich uit voor instellen van een van de zwaarste onderzoeksmiddelen die de raad kent. Bij een raadsenquête kunnen onder meer getuigen onder ede worden verhoord. De PvdA, Haagse Stadspartij en GroenLinks lieten weten niet uit te sluiten dat ook zij voor zo’n enquête gaan stemmen.

Dat bleek donderdagavond tijdens een debat over een zeer kritisch rapport van de Rekenkamer Den Haag over Amare. Uit dat rapport werd duidelijk dat het cultuurpaleis uiteindelijk geen 177,4 miljoen euro koste, zoals steeds was beloofd, maar 223,3 miljoen. Bovendien zou het stadsbestuur in al 2014 hebben geweten dat het veel duurder werd, maar informeerde het de raad daarover niet. Sterker nog: het college stelde de kosten steeds lager voor dan dat ze in werkelijkheid waren.

Dat rapport leidde donderdag tot harde kritiek van vooral de oppositiepartijen op de gang van zaken. 'We zijn voorgelogen', aldus Judith Klokkenburg van de ChristenUnie/SGP. Diezelfde woorden gebruikte Robert Barker van de Partij voor de Dieren. 'De democratie werd en wordt ondergraven', voegde hij daar aan toe. Lesley Arp van de SP sprak over geld dat is 'weggemoffeld'. Zij eiste met Barker dat documenten die nog steeds in een kluis liggen openbaar worden, evenals afspraken die partijen maakten tijdens de coalitieonderhandelingen van 2018. 'Er is echt een cultuuromslag nodig.'

'Geen sprake van list en bedrog'

De (voormalige) coalitiepartijen waren milder in hun oordeel over het rapport van de Rekenkamer. Zo lazen vooral VVD, D66 en Haagse Stadspartij - de partijen die afgelopen jaren de wethouders leverden die verantwoordelijk waren voor de bouw - in het rapport niet de harde kritiek die de andere fracties wel hadden gesignaleerd. 'Er is geen sprake van list en bedrog, van smeergeld. We moeten dit serieus behandelen en dit soort termen helpt daar niet bij', sprak bijvoorbeeld de liberale fractieleider Frans de Graaf.

Raadslid Peter Bos van de Haagse Stadspartij uitte de afgelopen dagen flinke kritiek op de analyse van de Rekenkamer. Volgens hem heeft de Rekenkamer flinke fouten gemaakt, door kosten op te tellen bij de bouw van Amare die niet onder dat project vielen.

'Onderzoek niet in diskrediet brengen'

Voorzitter Manus Twisk van de Rekenkamer had tot nu toe in de media niet gereageerd op deze kritiek. Maar hij verklaarde nu dat de producten die het instituut aflevert ‘betrouwbaar’ zijn. 'Het is niet verstandig dat dit onderzoek in diskrediet wordt gebracht.' Volgens hem stond er wel een foutje in het rapport en is dat gecorrigeerd. 'De essentie van ons onderzoek staat nog steeds compleet overeind.'

Politieke reacties op het Rekenkamerrapport over cultuurcomplex Amare

Mede naar aanleiding van de kritiek van Bos speelden veel partijen die de afgelopen jaren bestuurders leverden, de bal naar elkaar. Zo verweet Arjen Dubbelaar dat Bos reageerde 'als een hert dat in de koplampen van een auto kijkt'. 'U probeert goed te praten wat de afgelopen jaren fout is gegaan.'

Waarop andere partijen hem weer verweten te hebben ingestemd met de zogenaamde package deal, waarbij in 2018 nog eens dertig miljoen extra naar Amare ging. Dubbelaar erkende dat ruiterlijk. Maar dat besluit was nodig om het puin dat daarvoor al was ontstaan op te ruimen, voegde hij daaraan dan weer toe.

Veel te leren uit rapport

Bleef wel overeind dat vrijwel alle partijen vinden dat er ook veel dingen te leren zijn uit het rapport. Zo moet het stadsbestuur helderder en duidelijk communiceren, proberen beter greep te houden op grote projecten en verder toegeven dat er dingen anders hadden gemoeten. 'Want daar is het college erg karig mee,' aldus Mariëlle Vavier van GroenLinks. 'Het echt verantwoordelijkheid nemen, gebeurt niet. Terwijl wij echt een cultuuromslag bij de gemeente willen.'

Haar collega Daniël Scheper van D66: 'Dit is een kritisch rapport waar iedereen wat van kan leren. Wij willen van het college de duidelijke toezegging dat het beter kan.' Andrea Bartman van de PvdA: 'Een serieuze reflectie van het college is van ons van groot belang.'

'Partijen collectief verantwoordelijk'

De insprekers van SOS Den Haag, die het project al jaren zeer kritisch volgen, vinden dat veel partijen in de gemeenteraad collectief verantwoordelijk zijn voor de overschrijding van het budget en daarom ook niet de onderste steen boven willen hebben. 'Er hebben zeven fracties aan meegewerkt, met de VVD en D66 als constante factor', zag Guust Baartmans. 'Daarom worden malversaties toegedekt.'

Zo zou volgens Peter Drijver sprake zijn van 'fraude' bij de aanbesteding van Amare. Ook Joop ten Velden verklaarde dat bij de keuze van de bouwer sprake was van 'doorgestoken kaart'. Hij voorspelde dat in de toekomst nog veel meer kwalijke zaken aan het licht komen omdat gaat blijken dat er voor gehandicapten nauwelijks plek is in de zalen, het gebouw waarschijnlijk niet geluidsdicht is en er is 'gesjoemeld' met de ruimte voor winkels in het gebouw, zodat die straks niet verhuurbaar blijken. 'Er is een strafrechtelijk onderzoek nodig.'

'Ik verwacht geen kleerscheuren meer'

Wethouder Anne Mulder (VVD) zei dat hij schrok toen hij op zijn eerste dag als wethouder het rapport aantrof. En dat hij er veel van had geleerd. 'Het is belangrijk dat de gemeenteraad er blindelings kan vertrouwen op informatie.' Bovendien moeten stukken veel duidelijker, soms zijn die nu 'een zoekplaatje'. Daarom heeft hij nu een nieuw devies: 'Maak het inzichtelijk, wees transparant, maak zoveel mogelijk openbaar.'

Met dat als leidraad beloofde hij ook dat voorstellen aan de gemeenteraad makkelijk worden. Die moeten zo worden opgeschreven dat ze beter te begrijpen zijn. Ook gaat hij nog kijken welke stukken uit het verleden alsnog openbaar kunnen worden gemaakt. Mulder had ook nog meer goed nieuws voor de raadsleden. Vorige week had hij nog geschreven dat het complex mogelijk nog duurder wordt. Nu meldde hij op vragen van raadslid Cees Pluijmgraaff (CDA): 'Ik verwacht geen grote kleerscheuren meer.'