Delft ontkent spieken in moskeeën: 'Geen illegaal onderzoek uitgevoerd'

De minaret van een moskee
De minaret van een moskee © Omroep West
DELFT - De gemeente Delft ontkent dat zij de opdracht heeft gegeven tot het heimelijk afluisteren of bespioneren van moskeeën. Daarmee reageert het stadsbestuur op kritiek op de handelswijze van onderzoeksbureau NTA, die stiekem in moskeeën zou hebben meegekeken om risico's in kaart te brengen. Veel partijen in de Delftse raad stelden vragen over het onderzoek. NTA zou volgens het stadsbestuur verzekerd hebben dat zij volgens de wet handelden.
Het stadsbestuur laat in de antwoorden weten dat onderzoekers niet in de moskeeën zijn geweest en geen besloten of openbare activiteiten zijn bijgewoond. De onderzoekers zouden zich volgens de gemeente ook - tegenstrijdig met eerdere berichtgeving - zich juist wel kenbaar hebben gemaakt tegenover de moskeeën.
'Wij herkennen ons absoluut niet in het geschetste beeld in de media. De gemeente Delft heeft op geen enkele wijze de opdracht gegeven om mensen heimelijk af te luisteren of om personen of moskeeën te bespioneren of infiltreren', vertelt het stadsbestuur.
Na berichtgeving van NRC werd duidelijk dat de gemeenten Delft, Leidschendam-Voorburg én Zoetermeer allen een heimelijk onderzoek hebben laten uitvoeren door bureau Nuance door Training en Advies (NTA). Onderzoekers maakten zich kenbaar als moslims die de moskee bezochten, terwijl zij ondertussen een 'krachtenveld-analyse' uitvoerden in de moskee. De infiltratie leidde vervolgens tot vragen van de Delftse fracties van Onafhankelijk Delft, GroenLinks, PvdA en het CDA.

Geen 'illegale' onderzoeksmethoden

De gemeente laat in de brief weten dat de 'krachtenveldanalyse', zoals het onderzoek heet, na uitvoering niet meer is gebruikt door de gemeente. Het was volgens de burgemeester onnodig om de lokale aanpak tegen radicalisering en extremisme aan te passen.
Volgens de gemeente maakte het onderzoeksbureau enkel gebruik van interviews met respondenten en 'participatieve observaties in openbare publiekstoegankelijke plaatsen', waarbij de gemeente overigens ontkent dat zij in moskeeën, een publiekstoegankelijke plaats, zijn geweest. 'De informatie uit de interviews is enkel gebruikt om informatie uit open bronnen en andere interviews te valideren, ook mochten de respondenten terugkomen op hun uitlatingen.'

Bedenkingen bij NCTV

Eerder kreeg minister Grapperhaus van Justitie en Veiligheid ook al vragen vanuit de Tweede Kamer over het onderzoek, hij bestempelde de heimelijke werkwijze van NTA als fout. Ook is in de beantwoording is te lezen dat het Delftse college wist van de risico's die zij namen bij het in zee gaan met NTA.
De Nationaal Coördinator Terrorismebestrijding en Veiligheid (NCTV), had volgens Grapperhaus vervolgens wel twijfels of het onderzoek van NTA rechtvaardig was. Gemeenten hadden beter geïnformeerd moeten worden over de politieke risico's die eraan vast zitten, maar zijn volgens de minister wel verantwoordelijk voor het onderzoek.

Relatie herstellen

Het onderzoek leverde de gemeente naar eigen zeggen overigens maar weinig op. De gemeente vindt wel dat een soortgelijk onderzoek vandaag de dag niet meer zou kunnen. 'We constateren dat de toenmalig uitgevoerde combinatie van onderzoeksmethoden nu niet meer passend zou zijn bij de huidige situatie in Delft. Het dreigingsniveau van extremisme en radicalisering is afgeschaald de afgelopen jaren', gaat het stadsbestuur verder.
De gemeente hoopt met deze brief de onrust te sussen tussen de gemeente en de islamitische gemeenschap in de stad. 'We hebben immers grote waardering voor al onze partners in Delft. We blijven die samenwerking graag voortzetten in het belang van het weerbaar maken van alle Delftenaren tegen radicalisering, extremisme, polarisatie en ondermijning', sluit de gemeente af.