Instellingen

Amerikaanse ambassade niet verkocht: gebouw moet alsnog Eschermuseum worden

Al in 2018 verdwenen de hekken rond de ambassade. Nu is er nog steeds geen definitieve bestemming | Foto ANP
Al in 2018 verdwenen de hekken rond de ambassade. Nu is er nog steeds geen definitieve bestemming | Foto ANP
DEN HAAG - Het Haagse gemeentebestuur houdt vast aan het idee dat de voormalige Amerikaanse ambassade aan het Lange Voorhout onderdak moet gaan bieden aan het Eschermuseum. Dat is 'de meest gewenste functie', aldus de Haagse wethouders Saskia Bruines en Anne Mulder. De gemeente laat daarom een aantal scenario's uitwerken om te kijken of dat alsnog mogelijk is. De ambassade wordt vooralsnog niet verkocht.
Dat maken Bruines (D66, economische zaken) en Mulder (VVD, financiën) duidelijk in een brief aan de gemeenteraad. Zij stellen daarin ook voor dat de volgende gemeenteraad, die na maart 2022 aantreedt, een beslissing neemt over de toekomst van het gebouw. Gevolg is wel dat dit stadsbestuur 11,5 miljoen euro misloopt. Dat stond al in de boeken omdat het idee was dat het gebouw deze collegeperiode zou worden verkocht.
Over de toekomst van de voormalige ambassade aan het Lange Voorhout wordt al gesproken vanaf het moment dat duidelijk werd dat de Amerikanen naar Wassenaar zouden gaan verhuizen. Allerlei plannen kwamen voorbij: variërend van een stoelenmuseum, tot een plek voor Museum RockArt; van een hotel tot een Paleis van de verbeelding.

Museum, horeca en hotel

Uiteindelijk besloot het stadsbestuur in de zomer van 2019 dat de ambassade plek moest gaan bieden aan het Eschermuseum in combinatie met horeca en een hotel. Toenmalig wethouder Richard de Mos van Hart voor Den Haag toonde zich toen enthousiast over een gezamenlijk voorstel hiervoor van Escher in het Paleis, vastgoedontwikkelaar IQNN Development en vermogensbeheerder Syntrus Achmea.
Maar na zijn gedwongen vertrek nam Bruines het dossier van hem over. Zij kwam in de zomer van 2020 tot de conclusie dat een Eschermuseum in het gebouw toch niet haalbaar was. Een van de grootste problemen was dat de ontwikkelaars van het plan de gemeente voor een periode van langer dan vier jaar om een jaarlijkse bijdrage vroegen. Dat kon de gemeente niet garanderen, omdat de subsidies voor culturele instellingen iedere vier jaar opnieuw worden beoordeeld.

Ontwikkeling ligt al lang stil

Vervolgens lag de ontwikkeling tot grote irritatie van de gemeenteraad lange tijd stil. Een zoektocht naar alternatieve oplossingen leverde niets op. Het lukte de gemeente niet om het pand voor 11,5 miljoen euro te verkopen aan een ontwikkelaar die er dan vervolgens het museum in huisvest. 'Binnen de huidige voorwaarden die het stadsbestuur heeft gesteld, is het onmogelijk om het Eschermuseum onder te brengen in het pand', erkennen de wethouders nu.
Want dat het Eschermuseum hier komt, is belangrijker dan ooit, vinden Bruines en Mulder. De coronacrisis heeft een negatieve invloed op de economie van de binnenstad en ook de jarenlange verbouwing van het Binnenhof doet het toerisme geen goed. Vandaar dat een 'internationale trekker van grote toegevoegde waarde voor de stad Den Haag' kan zijn.

Optie: gemeente houdt de ambassade zelf

Het stadsbestuur gaat daarom nu een aantal scenario’s uit laten werken. Een daarvan is dat de gemeente het pand in eigen handen houdt en het ook zelf gaat exploiteren. Want stellen de wethouders: als het wordt verkocht via een openbare aanbesteding heeft de gemeente minder greep op de toekomstige functie van het pand. Dat is naast het paleis waarin het museum nu nog is gevestigd het enige gebouw in gemeentelijk eigendom in het Museumkwartier. Door het zelf te houden heeft de gemeente meer invloed op wat er in het gebied gaat gebeuren, is het idee.
Het huidig stadsbestuur zet nu alles in werking zodat na de verkiezingen het nieuwe college van burgemeester en wethouders een voorstel aan de raad kan sturen. Tot er een beslissing is genomen kunnen de culturele instellingen die nu al gebruik van maken van het pand blijven. De contracten daarvoor worden tot eind december 2022 verlengd.