Den Haag wil af van auto's op waterstof; eigenaar tankstation spant rechtszaak aan

DEN HAAG - De eigenaar van een tankstation op de Binckhorst sleept Den Haag voor de rechter. Reden: de gemeente gaat het vervoer voor kwetsbare groepen opnieuw aanbesteden, maar wil dat alleen gaan gunnen aan bedrijven met auto's die op elektriciteit rijden. Terwijl het tankstation het eerste was in Nederland waar je waterstof kan tanken en veel taxi's die nu nog het zogeheten doelgroepenvervoer verzorgen, daar ook op rijden. 'Ik vind dat gewoon echt niet kunnen', zegt eigenaar Jan Paul Kerkhof over het besluit van de gemeente. Meerdere partijen in de gemeenteraad zijn onaangenaam verrast door de nieuwe regels en willen opheldering van het stadsbestuur.
Het was een primeur bijna drie jaar geleden. Het tankstation van Kerkhof op de Binckhorst was de eerste bestaande pomp die ook waterstof ging verkopen. Het grote voordeel van rijden op waterstof is dat er geen luchtverontreiniging ontstaat. Daarnaast duurt het tanken maar een paar minuten, terwijl een auto die op elektriciteit rijdt, soms wel een uur aan een snoer moet hangen. Bovendien is de actieradius van voertuigen die op waterstof rijden groter dan die van elektrische auto's. Tel daar nog eens bij op dat ze ook fijnstof uit de lucht filteren. 'Schoner dan op groene waterstof, kun je niet rijden', zegt Kerkhof.
Vandaar dat een groot aantal auto's waarmee het bedrijf Noot nu het doelgroepenvervoer in Den Haag verzorgt, op waterstof rijdt. Bij het tankstation van Kerkhof op de Binckhorst rijden die dan ook af en aan.

Alleen nog auto's op stroom

Daaraan dreigt echter binnen afzienbare tijd een einde te komen. De gemeente besteedt het doelgroepenvervoer opnieuw aan. In de voorwaarden waaraan bedrijven moeten voldoen, staat dat bedrijven die gebruik maken van voertuigen op waterstof niet in aanmerking komen voor het contract. Dat zou betekenen dat er straks heel wat minder klanten waterstof komen tanken op de Binckhorst. Kerkhof vindt dat onbegrijpelijk. Hij wijst erop dat Den Haag zich afficheert als MKB-vriendelijke stad die duurzaamheid belangrijk vindt. 'En op het moment dat je dan als MKB-bedrijf - wat wij zijn – heel innovatief als eerste station een waterstofpomp hebt, zegt de gemeente doodleuk: dat kan niet meer. Dan ben je dus níet MKB-vriendelijk bezig.'
De gemeente erkent in een reactie dat het klopt dat waterstofvoertuigen net als elektrische voertuigen 'zero emissie-voertuigen' zijn en hierdoor 'bijdragen aan een verdere noodzakelijke verbetering van de luchtkwaliteit in Den Haag'. Maar toch wordt gekozen voor elektrische voertuigen, omdat voor de opwekking van waterstof veel stroom nodig is en daarvoor fossiele brandstoffen worden gebruikt. 'De productie van groene waterstof is minder groen dan de naam suggereert.' Ook zou rijden op waterstof minder efficiënt zijn dan op stroom.

Kritiek van de gemeenteraad

Toch leidt de gang van zaken ook tot kritiek in de gemeenteraad. Hart voor Den Haag, CDA en ChristenUnie/SGP willen opheldering van het stadsbestuur. Volgens raadslid Judith Klokkenburg van de ChristenUnie/SGP is de groene waterstof van het tankstation juist weer duurzamer dan 'grijze stroom'. Zij noemt het besluit van het stadsbestuur dan ook 'heel vreemd'. Klokkenburg: 'Ik wil eigenlijk dat deze aanbesteding wordt gestopt. Maar dat zal wel heel moeilijk zijn. Daarom wil ik in ieder geval dat ze bij een volgende termijn dit soort gekke dingen niet meer doen.'
Ook Ralf Sluijs van Hart voor Den Haag begrijpt niets van de gang van zaken. 'Waar waterstof kort geleden nog werd bejubeld, zegt de gemeente nu: 'dat is niet meer duurzaam, daar stoppen we mee'. En zo wordt een ondernemer naar de knoppen geholpen. Wij willen dat dit wordt teruggedraaid. Laat waterstof deel uitmaken van de aanbesteding, zodat deze meneer kan meedingen en waterstofauto's gewoon in Den Haag kunnen blijven rijden.'

Binnenkort naar de rechter

De eigenaar van het tankstation stapte al naar de landelijk Ombudsman voor aanbestedingen. Die steunt Kerkhof en stelt in een advies dat de gemeente met hem om tafel moet gaan zitten om een oplossing te vinden. Daarnaast heeft de eigenaar van het tankstation een rechtszaak aangespannen tegen de gemeente. Die dient eind deze maand. 'Het is natuurlijk te triest voor woorden dat een klein bedrijf moet gaan procederen tegen de gemeente om dit soort waanzinnige voorstellen van tafel te krijgen.'
Doelgroepenvervoer is een nogal breed begrip. Hieronder valt bijvoorbeeld het Wmo-vervoer. Dat is in de praktijk bijvoorbeeld de regiotaxi en het vervoer van en naar de dagbesteding van mensen. Verder valt het vervoer van leerlingen in het speciaal onderwijs of leerlingen die niet bij het gewone onderwijs in de buurt terecht kunnen eronder. Dat geldt ook voor vervoer naar dagbesteding voor jongeren en het vervoer voor mensen met een arbeidshandicap van en naar de sociale werkvoorziening.