Nieuws

Harde strijd tussen HMC en verzekeraars: hoe nu verder?

De ic van het HMC, eerder dit jaar
De ic van het HMC, eerder dit jaar © ANP
DEN HAAG - De onderhandelingen tussen de verzekeraars en ziekenhuis HMC verlopen moeizaam. Zo moeizaam dat HMC patiënten opriep om een andere verzekering te zoeken nu het nog kan. Een actie die tot veel geschrokken reacties leidde. De Nederlandse Zorgautoriteit waarschuwt zelfs voor misleiding. Maar hoe moet het nu verder? Tien vragen en antwoorden over het geschil.

Wat is er aan de hand?

Elk jaar onderhandelen de ziekenhuizen en de zorgverzekeraars over de contracten voor het komende jaar. Hierin maken ze afspraken over onder meer de zorgkosten. Die onderhandelingen verlopen niet altijd even soepel. Zo heeft het HMC met een aantal zorgverzekeraars al afspraken gemaakt voor 2022, maar met bijvoorbeeld VGZ en Menzis nog niet.
De onderhandelingen met vooral deze twee verzekeraars, goed voor ongeveer 40 procent van de patiënten in het Haagse ziekenhuis, verlopen zo stroef, dat het ziekenhuis vreest er niet voor 1 januari uit te komen. Het ziekenhuis heeft daarom patiënten die bij VGZ of Menzis verzekerd zijn, aangeraden om over te stappen naar een maatschappij waar het al wel een overeenkomst mee heeft.

Waarom lukt het de partijen niet om tot een akkoord te komen?

Volgens HMC eisen de twee verzekeringsmaatschappijen dat het HMC volgend jaar gaat bezuinigen. 'Juist in deze tijd, waar al zoveel van de zorg wordt gevraagd, is het onbegrijpelijk om te praten over bezuinigingen', zo zegt CFO David Voetelink. 'Je zou verwachten dat deze twee zorgverzekeraars in de zorg investeren in plaats van extra bezuinigingen opleggen. Maar in plaats daarvan worden door deze twee zorgverzekeraars onaanvaardbare kortingen aan ons gevraagd. Ze verlangen daarmee draconische bezuinigingen.'
Het HMC zegt dat de verzekeraars het ziekenhuis voor ongeveer 15 miljoen euro willen korten. Dat betekent dat het Haagse ziekenhuis in totaal ongeveer tien procent minder uit kan geven in 2022. De woordvoerder van Menzis zegt dat het 'gevoelig' ligt in deze tijd, maar dat het wel aan verzekeraars is om de zorg in de toekomst betaalbaar te houden. Of dat betekent dat inderdaad wordt aangedrongen op bezuinigingen, wil ze niet zeggen.

Is het erg als de partijen langer nodig hebben voor de onderhandelingen?

Als er geen akkoord is, dan gelden officieel de huidige afspraken niet meer. In het uiterste geval zou dat kunnen betekenen dat mensen die verzekerd zijn bij VGZ of Menzis hun behandeling in het Haagse ziekenhuis zelf zouden moeten betalen om het geld vervolgens bij hun ziektekostenverzekering terug te moeten vragen.
Het HMC waarschuwt zelfs dat mensen die bij VGZ of Menzis zijn verzekerd meer geld kwijt gaan zijn volgend jaar als er geen akkoord komt. Patiënten zouden dan namelijk de prijs moeten betalen die het HMC rekent, maar van hun verzekeraar een lager bedrag vergoed krijgen.

Zijn er manieren om die hogere kosten te voorkomen?

Het HMC roept in hun verklaring over de onderhandelingen mensen op om hun zorgverzekering bij VGZ of Menzis op te zeggen en over te stappen naar een partij waar ze wel een overeenkomst mee hebben.
Op die manier weten patienten zeker dat de rekening van hun behandeling direct naar de zorgverzekeraar gaat. Ze hoeven dan sowieso niets voor te schieten en niet bang te zijn dat hun behandelingen duurder gaan worden.

Dat is een stevige uitspraak. Maar is dit niet vooral een onderhandelingstechniek?

Zo wordt dat wel gezien. Zelfs het ministerie van Volksgezondheid, geen partij in het geschil, heeft zich al in de discussie gemengd en is boos op het Haagse ziekenhuis. 'Het lijkt erop dat patiënt als drukmiddel wordt gebruikt om de onderhandelingen vlot te trekken', zegt het ministerie. 'Wij vinden het een kwalijke zet van het ziekenhuis.'
Bovendien klopt de uitspraak van het HMC niet, zo zegt Menzis. 'Zolang we aan tafel zitten, gelden gewoon de afspraken van dit jaar. Ook als we er niet voor 31 december uitkomen.'

Hoe hebben de zorgverzekeraars gereageerd op de oproep van het HMC?

Menzis en VGZ willen niet te veel zeggen over de uitspraken van de financieel directeur van het ziekenhuis. Die verzekeraars laten het bij: 'Wij voeren onderhandelingen aan de onderhandelingstafel en niet via de media.'
Ook Zorgverzekeraars Nederland, de overkoepelende organisatie van alle zorgverzekeraars in Nederland, is niet blij met de oproep. 'Het is onwenselijk dat er onrust bij verzekerden wordt gecreëerd, en dat gebeurt nu wel', zegt een woordvoerder.

Zelfs de Nederlandse Zorgautoriteit heeft zich al met de uitspraak bemoeid. Die waren ook niet blij?

'We zien dat sommige ziekenhuizen als gevolg van onderhandelingen met zorgverzekeraars patiënten proberen te bewegen om over te stappen. Dit mogen zij niet doen', aldus de autoriteit. Volgens de NZa mogen ziekenhuizen feitelijk melden met wie er al een contract is en met wie niet en wat daarvan de consequenties zijn, maar meer ook niet.
'Als zorgaanbieders patiënten gedurende hun eigen contractonderhandelingen adviseren om over te stappen, kan sprake zijn van misleiding', zegt de NZa zonder namen van echte boosdoeners te noemen. 'Voorbeelden van misleiding zijn zorgaanbieders die op hun website subjectieve of eenzijdige informatie geven over een zorgverzekeraar. Hierdoor worden patiënten op het verkeerde been gezet.'

Dat is flink wat kritiek. Heeft de oproep dan zin gehad?

Dat zal natuurlijk nog moeten blijken. Maar het heeft in ieder geval veel losgemaakt. Niet alleen bij de partijen die aan het onderhandelen zijn, maar ook bij het publiek. Het Haagse ziekenhuis kreeg in de dagen na de oproep veel reacties van mensen die onder behandeling zijn in het ziekenhuis.
Conny Rodijk uit Voorburg is een van hen en zij maakt zich ernstige zorgen. 'Ik was gelijk in paniek', zegt Rodijk. 'Ik ben onder behandeling bij een uroloog in het ziekenhuis. Als dat niet wordt vergoed, krijg ik straks een forse rekening onder mijn neus. We hebben geen auto, we doen alles met de scooter of met het openbaar vervoer. Als je dan straks naar de andere kant van het land moet… Dit hadden ze aan het begin van het jaar moeten regelen. Ik ben blij met HMC én met Menzis. Ik wil dat het blijft zoals het is.'

Kan de Haagse politiek dan niet wat doen voor haar inwoners?

De gemeente Den Haag is geen partij in het geschil, zo vertelt wethouder Arjen Kapteijns (GroenLinks). Hij kan dan ook niet meer dan een 'moreel klemmend beroep' doen om de partijen om eruit te komen.
Toch is het voor de gemeente Den Haag belangrijk dat er een overeenkomst tussen de partijen komt. De gemeente heeft namelijk vorig jaar een contract gesloten om de verzekeringspremie van 50.000 Hagenaars met een laag inkomen te betalen. Dat kost de gemeente ongeveer 50 miljoen euro per jaar. Deze overeenkomst is gesloten met: VGZ. Deze mensen kunnen dus niet overstappen naar een andere zorgverzekering, omdat de Haagse zorgverzekering alleen via VGZ loopt.
Daarom heeft de wethouder wel contact opgenomen met de partijen. 'Ik heb aangegeven dat het stadsbestuur niet wil dat minima de dupe worden van de lopende onderhandelingen tussen VGZ en HMC. Ik vind het onacceptabel dat dit via de media en over de rug van kwetsbare mensen wordt uitgevochten.'

Maar hoe moet het dan nu verder?

De partijen moeten weer met elkaar om de tafel gaan zitten en zorgen voor een oplossing. Wel is de partijen opgeroepen om de onderhandelingen vanaf nu achter gesloten deuren te voeren. De zorgautoriteit roept zorgaanbieders op om 'hun patiënten niet te betrekken bij discussies over de zorginkoop'.
De NZa wijst de zorgverzekeraars er op hun beurt op dat zij mensen goed moeten informeren, ook over met wie ze al wel of nog geen contract hebben afgesloten. Ook vraagt de autoriteit de verzekeraars om de zorgverleners voldoende financiële ruimte te geven in deze moeilijke tijd. Oftewel: alle partijen doen vooral een beroep op het gezonde verstand van de partijen en er deze maand met elkaar uit te komen.