Geen gegraaf op het Binnenhof naar resten Johan van Oldenbarnevelt

Standbeeld van Johan van Oldenbarnevelt aan de Hofvijver
Standbeeld van Johan van Oldenbarnevelt aan de Hofvijver © Omroep West
DEN HAAG - In de zoektocht naar de botten van raadpensionaris Johan van Oldenbarnevelt zal er niet meer worden gegraven, dat schrijft demissionair staatssecretaris Raymond Knops aan de Kamer. De Hofkapel, waaronder de restanten zouden liggen, is daarvoor te kwetsbaar. Ook zou het plan te veel geld kosten. In plaats daarvan gaan onderzoekers gaten boren in de vloer en met camera's kijken in de grafkelders onder de kapel.
Het Binnenhof wordt de komende jaren gerenoveerd en ondertussen vindt er ook archeologisch onderzoek plaats. Zo werd er al een stuk muur uit de dertiende eeuw gevonden. Er wordt nog onderzocht wat ooit op die plek stond.
De kans dat er botten van Van Oldenbarnevelt worden gevonden, is nagenoeg nul, zegt een woordvoerder van het ministerie. Er is namelijk geen DNA-materiaal beschikbaar waarmee de resten vergeleken kunnen worden. Het onderzoek richt zich dan ook vooral op het in kaart brengen van de stoffelijke resten in de grafkelders. Zo zouden volgens voorstanders van de opgravingen ook de resten van Jacoba van Beieren onder de Hofkapel liggen.

'Opgravingen naar Van OIdenbarnevelt zijn geldverspilling'

'Opgravingen naar Van OIdenbarnevelt zijn geldverspilling', zei universitair docent Arjan Nobel eerder tegen Omroep West. 'Ze zoeken al sinds 1770 naar zijn restanten. Het lichaam is nooit gevonden. Bij die verschillende opgravingen is al flink in de grond geroerd. Daarnaast zijn het niet mooie, volledige skeletten die er liggen, maar beenderen die door elkaar liggen. Je vindt geen volledig skelet van Van Oldenbarnevelt.'
Executie Johan van Oldenbarnevelt
Executie Johan van Oldenbarnevelt © Esaias van de Velde, collectie Haags Gemeentearchief
Dat er geen volledig skelet van de beroemde staatsman te vinden zou zijn, ligt aan de bouw- en verbouwingsgeschiedenis van het Binnenhof. In de Hofkapel is tegenwoordig de Eerste Kamer gevestigd, maar in vroegere eeuwen werd de Hofkapel als begraafplaats gebruikt.
Waarschijnlijk liggen er skeletten van honderden personen begraven. In de Hofkapel zijn daarnaast de laatste vijf eeuwen graven geruimd, nieuwe vloeren gestort en grafkelders dichtgemetseld. Allemaal factoren die het zoeken lastiger maken.

Landverraad

Johan van Oldenbarnevelt werd geboren in 1547 en was de belangrijkste landadvocaat van de Staten van Holland tijdens de Tachtigjarige Oorlog. Plat gezegd een functie die je nu kunt vergelijken met die van minister-president. Hij verkreeg de functie in de eerste jaren na de dood van Willem van Oranje in 1584. Vervolgens werkte hij ongeveer dertig jaar samen met de zoon van Willem, Maurits van Oranje.
Samen legden ze de belangrijke fundamenten van de Republiek der Zeven Verenigde Nederlanden. Maar hoe langer Van Oldenbarnevelt en Maurits samenwerkten, hoe meer ruzie ze kregen. Die ruzie escaleerde op 29 augustus 1618, toen Van Oldenbarnevelt werd gearresteerd op verdenking van hoogverraad. Een kleine negen maanden later werd hij op het Binnenhof onthoofd. Ter herinnering aan hem werd in 1954, aan de Hofvijver, een standbeeld voor hem opgericht.