Duitse commandobunker in Den Haag voor één dag uitgegraven en geopend voor publiek

DEN HAAG - Op de landelijke Bunkerdag is in het Van Stolkpark in Den Haag voor één dag een commandobunker uitgegraven en geopend voor het publiek. In de Tweede Wereldoorlog zat daar 'der Führer der Schnellboote' gehuisvest. 'Wat het met mij doet? Het is een tijdcapsule die heel even opengaat. Door hier rond te lopen kun je proberen een voorstelling te maken van hoe het moet zijn geweest om hier onder de grond te werken en een oorlog uit te vechten', vertelt één van de vele bezoekers.
De nazi's bouwden in de oorlog een verdedigingslinie van vele honderden bunkers langs de hele westkust genaamd de Atlantikwall. Een belangrijke bunker staat nog altijd in het Van Stolkpark op Scheveningen. Deze bunker was in de Tweede Wereldoorlog het commandocentrum van de commandant die het bevel voerde over meer dan tweehonderd Schnellboote of motortorpedobooten. 'Het is ongelofelijk dat die bunker er altijd al was en dat je er vandaag in kunt rondkijken', vertelt een enthousiaste bezoekster. 'Hij is echt gigantisch. Het is bijzonder dat er zoveel verborgen ligt onder de Haagse grond'.
Normaal gesproken ligt de bunker verstopt onder het zand maar speciaal voor de landelijke Bunkerdag is de ingang vrijgemaakt en geopend voor publiek. 'In ongeveer drie uur hadden we de ingang vrij', vertelt bunkerkenner Kjelt Remmen. 'Maar ik moet er wel bij zeggen dat we daarvoor een graafmachine hebben gebruikt. Toen we de bunker openden hebben we eerst de ruimte gelucht omdat er een lange tijd stilstaande lucht in heeft gestaan', aldus Kjelt. 'Je wil wel weten dat je genoeg zuurstof binnen hebt. En daarna hebben we met de inspectie gekeken of de plafonds nog allemaal recht zijn. Een verzakt plafond duidt op doorgeroeste balken maar dat was niet het geval dus is de bunker veilig te betreden.'

Bunker na dag weer dichtgegooid met zand

De bunker is niet alleen bijzonder vanwege het commandocentrum dat erin gevestigd zat. 'De bunker is ook bijzonder omdat het om een ontwerp gaat dat maar drie keer is gebouwd in de hele Atlantikwall. En van die drie is dit is de enige die nog intact is', vertelt Kjelt Remmen. Nu zie je alleen nog kale wanden maar toentertijd stond de ruimte vol met radioapparatuur en telexapparatuur om met de boten te praten of om berichten naar de boten te verzenden als ze ver weg waren. Maar hoe het er precies uitzag weten we niet. Het was in die tijd streng verboden om in een commandocentrum foto's te maken.'
Aan het eind van de landelijke Bunkerdag verdwijnt deze bijzondere bunker weer onder het zand. Waarom? 'We willen niet dat de mensen uit nieuwsgierigheid of interesse de bunker betreden en daarmee zichzelf in gevaar brengen. En natuurlijk willen we ook niet dat de bunker wordt beschadigd door graffiti of andere zaken. Het is geen vrij toegankelijk museum en we zijn er zuinig op', vertelt de bunkerkener. 'Zie het inderdaad als een tijdcapsule die soms heel even opengaat om bezoekers een impressie te geven van een belangrijke periode in de Nederlandse geschiedenis.'