Onwetende geldezel of oplichter? Akshay moet in ieder geval zo'n 80.000 euro terugbetalen

Schrijvers van de rubriek Bij de Politierechter
Schrijvers van de rubriek Bij de Politierechter © Theresa Hartgers
POELDIJK - De 37-jarige Akshay uit Poeldijk zegt dat hij niet wist dat het geld dat op zijn rekening werd gestort, zo'n 80.000 euro, afkomstig was uit enig misdrijf. Hij zegt namelijk zelf dat het was bedoeld voor de overname van zijn bedrijf. Tijdens de rechtszaak staat één vraag centraal: is hij de onwetende geldezel of zelf de oplichter?
Dit is een verhaal uit onze serie Bij de Politierechter.
De zaak heeft al enige tijd op de plank gelegen: ongeveer vier jaar. Mede door onvoldoende politiecapaciteit en de coronapandemie werd er deze week pas een oordeel over geveld. De gebeurtenissen speelden zich af in 2018. Toen had Akshay (37) een bedrag van zo'n 80.000 euro op zijn rekening gestort gekregen. De man wilde zijn tabakswinkel aan de Weimarstraat in Den Haag verkopen en had daar iemand voor gevonden, zo heeft hij altijd verklaard.
Alleen bleek het overnamebedrag niet afkomstig van degene waarmee hij een deal had gesloten, maar van een heel ander bedrijf dat van niks wist. Die dacht zaken te doen met een Nederlandse accountantsorganisatie.

Openstaande factuur

Door een hack in het mailsysteem van de accountantsorganisatie kon namelijk een e-mail worden gestuurd naar een van hun klanten. Met het verzoek of het bedrag van een nog openstaande factuur naar een nieuw rekeningnummer kon worden overgemaakt. Het rekeningnummer waarop het geld uiteindelijk is beland, bleek van Akshay te zijn.
De ING en de politie startten een onderzoek. Inmiddels vier jaar later moet Akshay samen met een andere verdachte, de 23-jarige Ravin, alsnog voorkomen. Ravin blijkt een voormalig medewerker te zijn geweest van Akshay toen hij nog de tabakswinkel runde. Hij werd aan de 37-jarige Poeldijker gelinkt, omdat hij opeens een wel heel hoog maandsalaris kreeg gestort: afkomstig van weer datzelfde rekeningnummer van Akshay.

'Niks mee te maken'

De hoofdverdachte zelf is in het zwart gekleed, heeft kort geschoren haar en een baardje. Hij neemt tijdens de zitting plaats naast zijn advocaat. Akshay wordt verdacht van vier feiten: computervredebreuk, oplichting, fraude en witwassen. Een aantal daarvan ook in vereniging. Ravin wordt alleen verdacht van witwassen: hij kreeg zo'n 3900 euro op zijn rekening gestort van Akshay. Maar dat was achterstallig loon, zo verklaarden de verdachten eerder al. Een van de eigenaren van de organisatie waarvandaan de valse e-mail is gestuurd, is ook aanwezig.
'Ik wil eigenlijk sowieso zeggen dat ik met die feiten niks te maken heb. In mijn ogen heb ik geen strafbare feiten gepleegd. Witwassen, dat wist ik niet. Ik ben er wel bij betrokken geraakt: ik heb geld opgenomen en goederen gegeven. Ik dacht dat het ging om een overname, maar het is heel raar gelopen allemaal', zegt Akshay.

Twee neefjes en een oom

Eerder zou hij in contact zijn gekomen met twee neefjes en hun oom, die net als hij ook een winkel hadden in de Weimarstraat in Den Haag en zij zouden zijn tabakswinkel willen overnemen. 'Dat is waar het geld vandaan kwam. Maar uiteindelijk is de overname niet doorgegaan. Het heeft ook heel lang geduurd voordat ik bij de politie een verklaring kon afgeven', gaat Akshay verder. 'Het is lang blijven liggen', geeft de rechter toe.
Dat het raar is gelopen blijkt. 'Er is begin juli aangifte gedaan door het bedrijf. Toen kwam iemand erachter dat er een mail was gestuurd vanuit zijn inbox. Daarin stond dat er nog een factuur openstond van bijna 80.000 euro en dat de klant dit moest overmaken naar een nieuw rekeningnummer. Maar u zegt, dat heb ik niet gestuurd?', vraagt de rechter.

Eerder gegevens gelekt

'Nee, maar dat waren wel mijn bankgegevens. Die had ik bij de overname overhandigd.' 'Dus u denkt dat het de mensen zijn geweest van die overname?', aldus de rechter. 'Ja, dat is één plus één', aldus Akshay.
Uit het onderzoek bleek verder dat er mogelijk eerder gegevens waren gelekt van het bedrijf. Het IP-adres waarmee inlogpogingen werden gedaan was geregistreerd in Engeland. De ING had ook onderzoek gedaan naar bij- en afschrijvingen van Akshay. Op de daaropvolgende dagen nam hij opeens tweemaal een bedrag van 10.000 euro op, nogmaals een bedrag van 3.000 euro, hij besloot zijn werknemer zo’n 3.900 euro te betalen, betaalde nog eens zo’n 3.850 euro aan huurachterstand en kocht twee Rolexen met bij elkaar een waarde van bijna 48.000 euro. Alles vanaf zijn eigen bankrekening en hij is op veel camerabeelden te zien. Ook de ING had aangifte gedaan. Akshay heeft verklaard dat hij dat inderdaad zelf deed.

'Ze wilden het contant terug'

De rechter wendt zich plots tot de andere verdachte. 'En u had dat geld, wat opeens veel hoger was dan normaal, ook gepind. Wat is uw verklaring?' 'Ik wilde het gewoon pinnen. Ik heb geen specifieke reden, ik wilde het gewoon cash hebben, ik wilde een auto kopen', zegt Ravin. De rechter fronst vaak haar wenkbrauwen als ze de twee hoort. De neefjes en oom die Akshay noemt, zijn nooit gevonden door de politie. 'Hun winkel zat gewoon naast mijn winkel', zegt hij weer. De rechter vraagt door. 'Wat ik me nog wel afvraag. U kreeg het bedrag op uw rekening. De overname ging niet door. En u dacht niet aan terugbetalen?'
Akshay: 'Ze wilden het contant terug.' 'Zo’n groot bedrag?', vraagt ze. 'Ik had niet door dat het om criminele dingen ging.' 'Maar 80.000 euro vooruit betalen… Is er dan wel iets op papier gezet?' Dat wel zegt Akshay. Maar hij had niet alles gelezen en heeft geen kopie gemaakt. 'Dom geweest. Ik dacht: dat was meer hun ding, zij willen mijn bedrijf. Ze wilden uiteindelijk een lager bedrag betalen dan ze hadden gestort, want PostNL zou bij mij weggaan en dat had ik niet verteld. Dus ze wilden opnieuw alles doornemen en het voor lager overnemen. Ze zeiden dat ze het niet prettig vonden als dat geld in de tussentijd op mijn rekening bleef en wilden het contant terug.'

Een vaag verhaal

De rechter snapt nog steeds niet waarom hij het dan niet terugstortte. 'Het is wel een vaag verhaal. Ik zou zeggen: als ze eruit willen stappen, dan zou ik als de donder dat geld overmaken, anders krijg je daar discussies over.'
De officier van justitie vindt het ook 'een vaag verhaal'. 'Konden ze er onderuit komen aangezien u een contract heeft getekend?' Akshay weet het niet. 'Ik heb niet alles gelezen.' 'Waarom dan die Rolexen?', is nog een andere vraag. 'Ik kon in totaal niet zoveel geld opnemen bij een bank. Ze wilden het echt contant terug. Anders zou ik nog een week moeten wachten voor we weer bij de Kamer van Koophandel konden afspreken en dan zou het geld nog bij mij zitten. Dat wilden ze niet, anders werd de deal afgeketst.' En Rolexen zijn waardevast. 'Maar dat is toch vreemd?', vraagt ook de officier van justitie. 'Ik ben akkoord gegaan met goed vertrouwen', aldus Akshay.

Schuldig bewezen voor alle feiten

De officier van justitie vindt alle vier de feiten bewezen, ook vindt ze Ravin schuldig. 'Er is onderzoek gedaan naar deze neefjes en oom: er kwam niks naar boven. Het gaat om ontzettend grote bedragen.' Ze eist voor Akshay een voorwaardelijke gevangenisstraf van drie maanden, met een proeftijd van twee jaar en een taakstraf van 80 uur. Ook wil ze dat Akshay het bedrag plus de onderzoekskosten van de ING betaalt. Voor Ravin eist ze een voorwaardelijke taakstraf van 50 uur.
De advocaat van Akshay meent dat zijn cliënt voor de eerste drie feiten niet schuldig bewezen kan worden, 'omdat er gewoon geen bewijs is dat hij achter de e-mail zat'. Over het witwassen zegt hij: 'Het was misschien ongewild witwassen. Dat cliënt alarmbellen heeft gemist kan zo zijn, maar er is geen bewijs van schuld of opzet. Hij is dan dom geweest, maar hij heeft niet kunnen vermoeden dat het geld uit enig misdrijf afkomstig was.' Ook vindt hij het politieonderzoek naar de andere mannen onzorgvuldig.

'Ik ben zelf ook ondernemer'

Akshay wil graag nog zijn excuses aanbieden aan het misbruikte bedrijf. 'Ik ben zelf ook ondernemer, ik begrijp hem totaal. Ik wil ook kijken of ik hem terug kan betalen.' De rechter kijkt hem weer vragend aan. 'Begrijp ik goed dat u zegt dat u bereid bent de 80.000 euro terug te betalen?' Akshay schudt zijn hoofd. 'Nee, nee, ik bedoel wat ik ervan heb gebruikt voor mijn werknemer en de huurachterstand.' Dus zo’n 8.000 euro.
De rechter neemt even tijd om na te denken. Als ze terugkomt en plaatsneemt, is haar oordeel dat er inderdaad te weinig bewijs is voor de eerste drie feiten. Wel voor het witwassen. 'Er is zoveel vaags en dubieus aan de hand rondom de hele transactie, u had echt moeten weten dat het niet klopte. U had moeten vermoeden dat dit geld uit enig misdrijf afkomstig was.' Ze veroordeelt hem voor een taakstraf van 80 uur, een voorwaardelijke gevangenisstraf van één maand met een proeftijd van twee jaar, en Akshay moet de vorderingen van de ING, 480 euro, en de ongeveer 80.000 euro aan de organisatie terugbetalen. De andere verdachte wordt vrijgesproken.
Na een korte stilte zegt Akshay 'dank u wel' en verlaat de zaal.
Namen zijn gefingeerd in verband met de privacy.