Het ziet zwart van de vliegende mieren: hier komen ze vandaan

Vliegende mieren
Vliegende mieren © ANP
REGIO - Overal komen ze deze dagen vandaan: vliegende mieren. Met miljoenen tegelijk spreiden ze hun vleugels. Maar waarom doen ze dat eigenlijk? En waar komen ze toch altijd weer vandaan? Mieren-expert André van Loon van Stichting EIS Kenniscentrum Insecten in Leiden praat ons bij over hun jaarlijkse 'bruidsvlucht'. Want vliegende mieren willen maar één ding: seks.
Tijdens deze bruidsvlucht vliegen toekomstige koninginnen op waarna de mannetjes met hen proberen te paren. 'De mieren hebben hiervoor lange tijd in een nest gezeten, gewacht op de perfecte weersomstandigheden. Als het drukkend, warm weer is vliegen alle mieren tegelijk uit. Want wie achterblijft heeft geen enkele kans om zich voort te planten', vertelt van Loon.
Nadat de vrouwtjes bevrucht zijn in de lucht, vliegen zij terug naar de grond. Tijdens de afgelopen bruidsvlucht ging het om de zogeheten wegmieren, de meest voorkomende soort in Nederland. Jonge wegmieren hebben alleen vleugels voor de 'bruidsvlucht'. Daarna verliezen ze hun vleugels of trekken ze die eraf, omdat ze die vleugels nooit meer nodig hebben.
Voorbeeld van een zwarte wegmier. Wegmieren hebben alleen vleugels voor de 'bruidsvlucht', daarna verliezen ze die.
Voorbeeld van een zwarte wegmier. Wegmieren hebben alleen vleugels voor de 'bruidsvlucht', daarna verliezen ze die. © ANP

Mieren op de grond zijn niet dood

Enkele uren na de bruidsvlucht kun je veel 'dode' mieren op de grond zien liggen. Ze zijn echter volgens Van Loon niet echt dood. 'De mannetjes vallen na het paren dood neer, maar daar kun je niet veel meer van zien. De mannetjes zijn namelijk heel klein.'
Het zijn de grotere, vleugelloze vrouwtjes die je op de grond ziet lopen, stelt van Loon. 'De bevruchte koninginnen zijn op zoek naar een plek om zich in te graven. Soms trappen voorbijgangers die dood of worden ze opgegeten door vogels. Daarom lijkt het net alsof er dode mieren op de grond liggen.'

Mieren voorspellen geen onweer

Als kind heb je vast weleens iemand horen zeggen: 'Dat betekent dat er onweer aankomt.' Van Loon vertelt dat de mieren geen onweer voorspellen, maar dat ze warm, drukkend zomerweer uitkiezen om te gaan paren. Dat warme, drukkende weer kan dus in veel gevallen leiden tot onweersbuien, maar de mieren kunnen zeker geen onweer voorspellen. Sterker nog, als het écht gaat onweren, willen de mieren niet eens naar buiten volgens de mierendeskundige.
Volgens Van Loon was dit niet de laatste keer deze zomer dat we zo'n bruidsvlucht meemaken. 'Tot eind augustus, misschien zelfs september, gaan verschillende nesten en soorten mieren paren. De weersomstandigheden die ze nodig hebben komen vooral voor in de zomermaanden, dus we zullen dit tafereel nog vaker aanschouwen.'