Onderzoeker vindt 'overdonderende' vertaling van filosoof Descartes in Leiden

De gevonden papieren van Descartes
De gevonden papieren van Descartes © Universiteit Leiden
LEIDEN - In Bibliotheca Thysiana is een tot voorkort nog onbekende voltooide vertaling gevonden van de bekende filosoof René Descartes. De filosoof schreef het boek in de jaren dertig van de zeventiende eeuw, maar wilde het toen nog niet publiceren omdat hij dan mogelijk vervolgd zou worden voor 'ketterij'. De nieuwe vertaling moet volgens Universiteit Leiden leiden tot nieuw inzicht in het verschil tussen de vertalingen van zijn boek 'De Mens'.
Tot nu toe was er nog geen mogelijkheid om de verschillen te duiden tussen de Franse versies en de Leidse versies van Descartes. Dat komt volgens onderzoeker Erik-Jan Bos nu een stuk dichterbij. 'De hoop op enige verheldering leek verkeken. Deze vondst komt als een overdonderende verrassing', zegt de onderzoeker na zijn vondst. Hij wil zich de komende tijd buigen over de verschillen om daar vervolgens duidelijkheid over te krijgen.
Descartes woonde twintig jaar in de Republiek der Nederlanden. Hij wordt met name beschouwd als de vader van de moderne filosofie. In 1637 verscheen in Leiden het beroemde 'Discours de la méthode', maar eerder al richtte hij zich op de bestudering van de mens. Descartes beschreef het menselijk lichaam in zijn onvoltooide 'De Mens'. Daar komt ook zijn meest bekende spreuk vandaan: 'Ik denk, dus ik ben.'

'Belangrijk om archief te bestuderen'

Mart van Duijn, conservator handschriften en archieven van de Universitaire Bibliotheken Leiden, is op zijn beurt aangenaam verrast over de bijzondere ontdekking. 'Deze vondst geeft eens te meer aan hoe uitzonderlijk de collectie van deze bibliotheek is en hoe belangrijk het is om ook het archief te bestuderen vanuit verschillende perspectieven.' De stukken die in de Bibliotheca Thysiana, in de volksmond de oude universiteitsbibliotheek aan het Rapenburg in Leiden, worden binnenkort namelijk gedigitaliseerd, dan zullen de stukken beter vindbaar zijn.
]