Hoe verwarm je woningen met restwarmte? 'Je merkt er thuis niets van'

Johan Overdevest
Johan Overdevest © Omroep West
REGIO - In de toekomst wordt een deel van de huizen en bedrijven in onze regio duurzaam verwarmd met restwarmte. Gasunie legt daarvoor WarmtelinQ aan, een ondergronds buizennetwerk voor transport van die restwarmte uit de Rotterdamse haven. Maar wat is restwarmte, hoe verwerk je dat en hoe komt het uiteindelijk in jouw huis terecht? In 'Project WarmtelinQ' kijkt Omroep West mee bij de aanleg van zo'n restwarmtenetwerk naar onze regio.
Een van de doelstellingen van WarmtelinQ is huizen op een klimaatneutrale manier verwarmen. Dan is een logische eerste vraag: waarom is dat belangrijk? 'Om opwarming van de aarde tegen te gaan', legt meteoroloog Reinier van den Berg uit. ‘We ondervinden steeds vaker de gevolgen van klimaatverandering, zoals langere periodes van droogte, hevige regenval en de gevolgen daarvan. Denk aan Limburg vorig jaar, die watersnood.'
Ter illustratie demonstreert Van den Berg hoe die opwarming werkt. Hij vult twee kopjes met heet water en zet daaroverheen een stolp. 'Die kopjes geven warmte af. Door er een koepel overheen te zetten wordt voorkomen dat die warmte weggaat. Zo werkt het met de aarde ook', zegt Van den Berg. De stolp werkt in dit experiment dus als de atmosfeer. 'Wat wij als mensen doen, is onwijs veel broeikasgassen toevoegen in de vorm van uitstoot van olie, gas en kolen. Zo wordt die natuurlijke laag steeds dikker waardoor de warmte niet goed weg kan.' Hij knikt naar de stolp met daaronder de kopjes water. 'Onder deze stolp gebeurt nu hetzelfde: het hete water kan niet weg, het koelt zo niet af.'
Hoe verwarm je woningen met restwarmte? 'Je merkt er thuis niets van'
Hoe verwarm je woningen met restwarmte? 'Je merkt er thuis niets van'

'Het werkt gewoon zoals met gas'

Om de uitstoot van broeikasgassen te verminderen wordt in de toekomst een deel van de woningen in de regio verwarmd met restwarmte. Warmte die nu verdwijnt als uitstoot in de lucht, of het water. De natuur wordt daardoor extra belast, terwijl die warmte heel goed kan worden gebruikt in huizen.
Dat werkt zo: met de restwarmte van de industrie wordt water via een ondergronds buizensysteem verwarmd. Dat warme water wordt doorgesluisd naar een transportnetwerk. Het buizensysteem daarvoor wordt op dit moment aangelegd in onze regio. Bijvoorbeeld in Midden-Delfland, waar de buizen van WarmtelinQ klaarliggen om de grond in te gaan. De warmte vloeit via dit systeem uiteindelijk naar de aangesloten huizen.
Nadat het warme water het huis heeft verwarmd, wordt het afgekoelde water teruggepompt in het netwerk en opnieuw verwarmd. 'Alles wat aan warmte vrijkomt, van fossiele- tot groene energie, kan via deze leidingen worden getransporteerd. Het werkt gewoon zoals met gas. Je merkt er thuis verder niets van', zegt constructiemanager Marcel Stam, die toezicht houdt op het project in Midden-Delfland.
Hoe verwarm je woningen met restwarmte? 'Je merkt er thuis niets van'
Hoe verwarm je woningen met restwarmte? 'Je merkt er thuis niets van'

Van afval naar warmte in huis

Maar waar komt die restwarmte dan vandaan? Bijvoorbeeld van Afvalverwerking Rijnmond (AVR) in de Rotterdamse haven. Zij vangen restwarmte op die vrijkomt bij afvalverbranding. De zeven immense verbrandingsovens van AVR bevatten buizen met daarin water dat door de hitte wordt gekookt. Zo ontstaat stoom.
Die stoom wordt naar een andere ruimte getransporteerd, waar elf 'warmtewissels' staan. Daarin verwarmt de stoom van 140 graden Celsius, het afgekoelde water afkomstig van de huishoudens weer tot zo'n 100 graden. En dat wordt weer terug getransporteerd naar de huizen. Het enige wat daarvoor nodig is, is dus een constante aanvoer van afval. Aangezien AVR ieder jaar zo'n 1,3 miljard kilo afval verbrandt, ontbreekt het daar voorlopig niet aan.
Project WarmtelinQ is zaterdag 3 december te zien op TV West. De uitzending is om 17.00 uur en wordt vervolgens ieder uur herhaald.