Gezin verhuist voor rust naar oosten, belandt in nachtmerrie

Oud-Leidenaar Erkan Tasan op zijn grond, bij het paaltje waar het nieuwe spoor moet komen
Oud-Leidenaar Erkan Tasan op zijn grond, bij het paaltje waar het nieuwe spoor moet komen © Regio8
LEIDEN - Erkan Tasan verruilde het drukke Leiden voor een rustige plek op de grens van de Liemers en de Achterhoek. In 2019 streek hij met zijn gezin neer aan de rand van Didam. Het leek zo mooi: veel grond en een prachtig huis. Maar de droom die toen in vervulling ging, lijkt nu te ontaarden in een nachtmerrie. Er is zelfs een kans dat ze moeten verhuizen.
Nu de zogenoemde RegioExpres - de sneltrein tussen Doetinchem en Arnhem - er komt, is ProRail druk bezig grond in bezit te krijgen voor de aanleg van het extra spoor. Hierdoor zijn er onder andere in Didam meerdere inwoners die grond moeten verkopen. Acht huishoudens zijn nog in onderhandeling, onder wie Tasan, schrijven Omroep Gelderland en de streekomroep Regio8.
Het stuk grond van Tasan grenst aan het bestaande spoor, maar met een oppervlakte van 5000 vierkante meter ligt het spoor ver genoeg van zijn huis om er geen last van te hebben. Met de aanleg van een tweede spoor voor de RegioExpres levert hij 1000 vierkante meter in. Het spoor komt dan ook zo’n 10 meter dichter bij zijn woning te liggen.

Plannen twee jaar geleden bekend

'Ik hoorde twee jaar geleden voor het eerst van de plannen voor een extra spoor. Toen we het huis kochten wisten we nog van niks', vertelt Erkan Tasan aan Regio8. De inwoner van Didam is niet te spreken over de handelswijze van de spoorbeheerder: 'Spoorbeheerder ProRail gedraagt zich echt als een maffiaorganisatie, ze komen bij je met an offer you can’t refuse. Iets wat je alleen uit de films kent.'
Volgens Tasan is de spoorbeheerder niet vatbaar voor zijn inbreng. 'Die grond raak ik hoe dan ook kwijt, dat is al besloten. Ik heb alleen nog een paar eisen, die worden vooralsnog niet ingewilligd.' Als het spoor dichterbij komt, wil Tasan namelijk op een ander gedeelte van zijn perceel een nieuw huis bouwen, dat hij goed gaat isoleren tegen het geluid van het extra spoor. Maar daarvoor moet het bestemmingsplan worden aangepast. Die voorwaarde stelt hij bij de verkoop van zijn grond.

'Bizar dat ik niet mag bouwen op eigen grond'

Met dit plan krijgt hij - naar eigen zeggen - nul op het rekest bij de gemeente. 'Ik vind het echt bizar dat ik niet ergens anders op mijn eigen grond mag bouwen', klinkt het. Volgens de oud-Leidenaar wordt hij van het kastje naar de muur gestuurd.
'Bij ProRail en de provincie kunnen ze niks met de bestemmingsplanwijziging die ik wil doen. Ze verwijzen me door naar de gemeente. Maar de gemeente verwijst me weer terug naar ProRail en de provincie', zegt de Didammer, die merkbaar gefrustreerd is over de gang van zaken. 'De gemeente zorgt ervoor dat ik er nog niet uit ben.' De gemeente Montferland laat in een reactie weten geen uitspraken te doen over deze zaak.

'Bedrag is slechts wisselgeld'

Tasan is ook niet te spreken over het schadeloos stellen vanuit ProRail. 'Het bedrag dat ze buren geboden hebben voor hun grond is slechts wisselgeld. Ze weten dat ze de grond toch wel in bezit krijgen.'
ProRail betwist deze uitspraak. 'In het algemeen kan gezegd worden dat de grondeigenaren volledig schadeloos gesteld worden. Dat wil zeggen dat ze voor en na realisatie van de RegioExpres in dezelfde vermogenspositie moeten blijven. Perceeleigenaren worden bijgestaan door onafhankelijke adviseurs/taxateurs en de kosten daarvoor worden aan de eigenaren vergoed', zegt woordvoerder Jeroen Wienen tegen Regio8. Hij geeft aan dat de organisatie alleen met register-taxateurs en beëdigde rentmeesters werkt en er een marktconforme prijs betaald wordt.

'Je verliest het als burger altijd'

Maar volgens oud-Leidenaar Tasan zitten hier nog wat haken en ogen aan: 'Je moet zelf aan ProRail bewijzen dat je huis minder waard wordt, dat is bijna niet te doen. Als je het niet eens bent over de prijs, en bijvoorbeeld naar de rechtbank gaat, verlies je het altijd. Ik kan als burger nooit tegen een leger advocaten van ProRail op.' Hij ervaart dan ook veel stress van de hele situatie.
Woordvoerder Wienen zegt dat ProRail zijn uiterste best doet om er met de grondeigenaren uit te komen. 'Wij begrijpen heel goed dat de belangen verschillend zijn en dat de RegioExpres het algemeen belang dient en haaks kan staan op de individuele belangen. Wij hebben er alle begrip voor dat er bij grondeigenaren emoties kunnen loskomen.'

'ProRail doet uiterste best'

Dat is volgens ProRail mede de reden waarom ze begin 2023 gestart zijn met vervroegde grondverwerving, om grondeigenaren op tijd te informeren en met hen in gesprek te komen. 'We doen onze uiterste best om, met in achtneming van de huidige wet- en regelgeving, met alle grondeigenaren tot overeenstemming te komen', zegt Wienen. Die gesprekken zullen naar verwachting nog een aantal maanden duren.
Het gezin van Tasan heeft weinig aan de boodschap van ProRail. Hij hoopt vooral dat de gemeente Montferland meewerkt. 'En als we er echt niet uitkomen zit er niets anders op dan te verhuizen, dan gaan we hier weg', zegt hij. 'In 2019 hebben we de grote stap gezet om de Randstad te verlaten voor de rust hier, maar we hadden nooit gedacht dat het al zo snel voorbij zou zijn.'

Gezin blijft hoop houden

Ondanks alle teleurstelling en frustratie blijft het gezin hoop houden. 'Mijn oproep aan de organisaties met wie we aan tafel zitten is: doe beter je best. Voor hen is het werk, zij zetten om 17.00 uur de computer uit, voor ons is het ons leven. Wij zijn er dag en nacht mee bezig.'