Waarom eist OM in hoger beroep lagere straffen en kan Richard de Mos raadslid blijven?

Richard de Mos bij het binnenkomen van het Paleis van Justitie, afgelopen dinsdag tijdens het hoger beroep
Richard de Mos bij het binnenkomen van het Paleis van Justitie, afgelopen dinsdag tijdens het hoger beroep © ANP
DEN HAAG - Waarom zijn de eisen in de zaak-De Mos een stuk lager dan een jaar eerder? En kunnen De Mos en Guernaoui gemeenteraadslid blijven als ze worden veroordeeld? Het zijn vragen die boven de markt hangen nu het Openbaar Ministerie (OM) de straffen tegen de verdachten in de Haagse corruptiezaak bekend heeft gemaakt. Hieronder antwoorden op de prangende vragen.

Van 22 maanden onvoorwaardelijke celstraf naar zes maanden voorwaardelijk, waarom is de eis in hoger beroep een heel stuk lager?

De eisen vallen lager uit, omdat meerdere aanklachten die bij de rechtbank ten laste zijn gelegd, nu zijn vervallen. De belangrijkste daarvan is de deelname aan een criminele organisatie, zegt het OM. Ook is meegewogen dat de strafzaak lang heeft geduurd en dat de verdachten al geconfronteerd zijn met 'forse negatieve gevolgen van hun handelen'.
In de Haagse corruptiezaak eiste het OM vorig jaar nog 22 maanden onvoorwaardelijke celstraf tegen Richard de Mos. In hoger beroep werd dinsdag zes maanden voorwaardelijke gevangenisstraf geëist, net als een verbod van vier jaar op het uitvoeren van een bestuurlijk ambt. Overigens is dat laatste vorig jaar ook geëist.

Mogen De Mos en Guernaoui gemeenteraadslid blijven als het gerechtshof daadwerkelijk een bestuursverbod van vier jaar oplegt?

'Volksvertegenwoordiger zijn, is geen bestuursfunctie.' Daar is het OM glashelder in. De Mos en Guernaoui zouden dus voor een periode vier jaar geen wethouder mogen worden, wetende dat over twee jaar de volgende gemeenteraadsverkiezingen zijn en de wethoudersposten opnieuw worden verdeeld.
De Mos en Guernaoui kunnen wel als raadslid in de gemeenteraad van Den Haag blijven als het gerechtshof de eis van het Openbaar Ministerie overneemt. Want om in de politiek actief te zijn, is een strafblad geen belemmering. Daarvan zijn voorbeelden te over.

Waarin verschilt deze zaak met die van Jos van Rey, die eerder als wethouder in Roermond werd veroordeeld in een corruptiezaak?

Jos van Rey zou van vier lokale ondernemers gedurende een lange periode giften hebben aangenomen, om daar persoonlijk van te profiteren. Hij werd veroordeeld voor onder meer corruptie, stembusfraude, lekken van vertrouwelijke informatie en witwassen en kreeg een voorwaardelijke celstraf van een jaar. Daarnaast mocht hij twee jaar lang geen bestuurlijk ambt uitvoeren. Inmiddels is hij weer wethouder.
In de zaak van De Mos is volgens het OM geen sprake van persoonlijke zelfverrijking. 'De Mos en Guernaoui hebben de spelregels overtreden. Ze hebben zich laten omkopen, ook al bracht het hen geen persoonlijke verrijking, het bracht ze wel aan de macht in de derde stad van Nederland', stelt het OM.
In hoger beroep eiste het OM zes maanden voorwaardelijke gevangenisstraf, 240 uur werkstraf, een geldboete van 10.000 euro en vier jaar lang geen bestuurlijk ambt uitvoeren tegen oud-wethouder Richard de Mos. Rachid Guernaoui, collega-wethouder en partijgenoot, hoorde vier maanden voorwaardelijke cel, 160 uur werkstraf, een geldboete van 7000 euro en drie jaar lang geen bestuurlijk ambt uitvoeren tegen zich eisen. Het gerechtshof doet binnenkort uitspraak, maar een datum is nog niet bekend.