Keiharde tegenaanval advocaten De Mos: 'Puinhoop OM, onzorgvuldig en misleidend'

Richard de Mos met zijn raadsman Peter Plasman
Richard de Mos met zijn raadsman Peter Plasman © ANP
DEN HAAG - Op de vierde dag van het hoger beroep in de Haagse corruptiezaak hebben de advocaten van oud-wethouders Richard de Mos en Rachid Guernaoui een keiharde tegenaanval ingezet tegen het Openbaar Ministerie (OM). In een urenlang betoog pleiten ze er in de eerste plaats voor dat het Gerechtshof het hele hoger beroep zou moeten afwijzen: 'Het OM maakt er een puinhoop van, is onzorgvuldig, misleidend en diskwalificeert de rechtbank in Rotterdam'.
Advocaten Peter Plasman en Jordi L'Homme voeren samen het woord in de verdediging van de twee Hart voor Den Haag-politici. De eerste twee uur betogen ze om beurten dat Openbaar Ministerie het hoger beroep eigenlijk helemaal niet had moeten beginnen. Bij tijd en wijle lijkt het er bijna op of het OM terecht staat en niet hun cliënten, De Mos en Guernaoui.
De advocaten leggen het dinsdag uitgesproken requisitoir van de twee advocaten-generaal naast de vrijspraak van de rechtbank in Rotterdam van een jaar geleden, en gaan dan met een fileermesje ontleden. Bijvoorbeeld: het OM betoogt dat de beide oud-wethouders 'op hun klompen hadden kunnen aanvoelen' dat de ondernemers die doneerden aan de partijkas, daar iets voor terug zouden willen. Maar die redenatie is volgens de verdediging 'onzin'.

Goede bedoelingen

Hun betoog gaat als volgt: van de rechtbank in Rotterdam mag het wat de oud-wethouders hebben gedaan, daarom zijn ze vrijgesproken. De rechtbank sprak in dat vonnis zelfs uit dat donaties juist 'met goede bedoelingen' zijn gegeven. En het OM weet eigenlijk niet of de politici de donaties en giften hadden mogen aannemen, het zou een grijs gebied zijn. Juist daarom willen ze een uitspraak van het Gerechtshof, betoogt de verdediging.
'Als het OM nog zoekt naar een juridisch kaders van wat nu mag of niet, hoe had De Mos dat dan op zijn klompen moeten aanvoelen dat het fout zou kunnen zijn', kaatst Plasman de woorden van de advocaat-generaal weer terug. 'Het is niet de bedoeling dat het OM met een corruptiebril op een tunnel instapt om vervolgens terug te gaan redeneren naar het tijdstip van de gift.'

Politiek proces

Volgens Plasman en L'Homme is het zelfs een politiek proces, omdat het OM niets moet hebben van de 'ombudspolitiek' van Hart voor Den Haag. De aanklagers zouden er, volgens de verdediging, van uitgaan dat dat altijd corruptie oplevert. 'Ze vinden het een diskwalificerende manier van politiek bedrijven. Terwijl dit juist de burgers, in ieder geval lokaal, weer bij de politiek zou kunnen betrekken', zegt Plasman.
Naast het betoog dat het hoger beroep er eigenlijk helemaal niet had moeten komen, brengen de advocaten ook nog argumenten in voor het geval het Gerechtshof het daar niet mee eens is. Zo zouden partijdonaties per definitie altijd een doel hebben: het uitvoeren van het partijprogramma. 'Wie geeft er geld aan een politieke partij waar hij het niet mee eens is', vraagt advocaat L'Homme zich retorisch af. De raadsmannen vragen uiteindelijk op alle punten vrijspraak.
Dinsdag had het Openbaar Ministerie (OM) de hele dag nodig voor zijn betoog. Aan het einde daarvan zijn voorwaardelijke gevangenisstraffen, taakstraffen en geldboetes geëist tegen oud-wethouders Richard de Mos, Rachid Guernaoui en vijf ondernemers. Volgens het OM zijn zij schuldig aan omkoping en schending van het ambtsgeheim. Tegen de politici van Hart voor Den Haag eiste de advocaat-generaal ook een openbaar ambtsverbod van vier jaar.
Woensdagochtend, voor het pleidooi van Plasman en L'Homme, heeft de advocaat van vastgoedman Dennis Buis ook de onschuld van zijn cliënt bepleit. Buis is zelf niet aanwezig tijdens het hoger beroep: zijn gezondheid is slecht en hij verblijft in het buitenland. Advocaat Mark Teurlings schetste nogmaals dat de zaak grote gevolgen had voor zijn client. 'Hij had een heel imperium opgebouwd. En hij is nu alles kwijt. Alles in zijn leven is verwoest.'
Buis stortte vanuit diverse bv's in totaal 50.000 euro in de partijkas van De Mos. Ook nam hij De Mos en andere vastgoedondernemers tweemaal mee op een boottocht, inclusief lunch of diner.

Varen in zijn eentje

Volgens Teurlings had het Openbaar Ministerie Buis nooit moeten vervolgen vanwege het 'gelijkheidsbeginsel'. Hij somde vervolgens een groot aantal andere gevallen op waarbij ondernemers ook donaties gaven aan partijen. Zaken die nooit voor de rechter kwamen. Volgens hem is zo sprake van willekeur.
En met de boottochtjes was volgens hem ook helemaal niets mis. Die werden georganiseerd omdat Buis het niet leuk vond om in z'n eentje het IJsselmeer op te gaan. Voor de etentjes werd gewoon 'gelapt'. Het OM zou niet kunnen bewijzen dat die door Buis werden betaald en al helemaal niet dat dit dus een gift aan De Mos was.

Geen voordelen

Verder betoogde Teurlings dat zijn cliënt geen voordelen genoot van de donaties. Er stond niets tegenover. Hij wilde gewoon een partij die volgens hem dingen voor elkaar kon krijgen steunen. 'Die giften werden niet gedaan voor concrete tegenprestaties. Dennis heeft altijd het belang van de stad voor ogen gehad, er was geen sprake van eigen bevoordeling.'
Vandaar dat Buis ook compleet moeten worden vrijgesproken, aldus Teurlings.

Eisen op een rij

Op dinsdag eiste de advocaat-generaal de volgende straffen:
  • Oud-wethouder Richard de Mos: 6 maanden cel voorwaardelijk, werkstraf 240 uur, geldboete 10.000 euro, 4 jaar lang geen bestuurlijk ambt uitvoeren
  • Oud-wethouder Rachid Guernaoui: 4 maanden cel voorwaardelijk, werkstraf 160 uur, geldboete 7.000 euro, 3 jaar lang geen bestuurlijk ambt uitvoeren
  • Horecaondernemer Atilla Akyol: 4 maanden cel voorwaardelijk, werkstraf 160 uur, geldboete 10.000 euro
  • Zijn broer Erdinç Akyol: 4 maanden cel voorwaardelijk, werkstraf 160 uur, geldboete 7.000 euro
  • Vastgoedondernemer Edwin Jansen: 6 maanden cel voorwaardelijk, werkstraf 240 uur, geldboete 10.000 euro
  • Vastgoedondernemer Michel Zaadhof: 6 maanden cel voorwaardelijk, werkstraf 240 uur, geldboete 10.000 euro
  • Vastgoedondernemer Dennis Buis: 6 maanden cel voorwaardelijk, werkstraf 240 uur waarvan 120 uur voorwaardelijk, geldboete 10.000 euro
Volgende week maandag en woensdag zijn de laatste twee zittingsdagen in het hoger beroep, waarin de rest van de verdediging hun pleidooi zal houden. Daar kan het OM nog op reageren en er is ruimte voor een laatste woord van de verdachten. Er is nog geen datum betekend wanneer het Hof uitspraak zal doen.